Wat is de metaverse? De metaverse in 2022

Persoon met Virtual Reality-bril navigeert door de Metaverse
Klik hier voor een korte samenvatting van dit artikel
De metaverse in het kort

Een metaverse is een geheel van onderling verbonden digitale 3D-ruimtes. Volgens sommige mensen is dit de toekomst van het internet waarbij alles online onderling verbonden is.

Hoewel er al een soort metaverse-werelden bestaan, zijn we nog lang niet op het punt dat we kunnen spreken van ‘de metaverse’. Wel weten we dat de creatie van zo’n overkoepelende digitale omgeving risico’s met zich meebrengt voor je privacy en online veiligheid.

Hoe de metaverse er ook uit zal gaan zien, er zijn enkele maatregelen die je altijd kunt treffen om jezelf online te beschermen:

  • Gebruik een antivirus en firewall.
  • Gebruik sterke wachtwoorden.
  • Gebruik een VPN.
  • Pas de privacyinstellingen van je account(s) aan.

De term ‘metaverse’ is afkomstig uit het boek Snow Crash dat Neal Stephensons in 1992 uitgaf. Dit verhaal volgt een pizzabezorger die aan zijn dagelijks leven ontsnapt door in te loggen in een gesimuleerde wereld: de Metaverse. Mensen leven hier als hun avatar en er is altijd iets te doen.

Het laatste jaar horen we steeds meer over een toekomst waarin de metaverse werkelijkheid zou zijn. Maar hoe zou dat eruit zien? Wat is een metaverse in het echte leven en bestaat dit niet al? In dit artikel gaan we dieper op deze vragen in. We kijken ook naar de risico’s die een metaverse met zich mee brengt en hoe je jezelf hiertegen beschermt.

Wat is de metaverse in het kort?

Een metaverse is een netwerk van virtuele ruimtes waarin gebruikers interactie hebben met elkaar. In de meeste definities is meegenomen dat deze virtuele ruimtes in 3D zijn en dat mensen virtuele avatars gebruiken om zichzelf te representeren. Hierbij is een avatar de visuele representatie van je online identiteit. Dit kan een persoontje zijn, maar ook een dier of voorwerp.

Ook zou virtual reality (geheel digitaal) en/of augmented reality (digitale wereld overlapt de echte wereld) een belangrijk aspect zijn. Volgens sommige mensen is de metaverse de volgende versie van het internet als geheel. In plaats van losse websites die naar elkaar linken, zal de hele online wereld een grote verbonden wereld zijn. Het gaat hier echter nog om een virtuele omgeving die in zijn kinderschoenen staat.

Voordat we ingaan op verschillende metaverses die er al zijn en wat je er kunt doen, moeten we eerst even kort ingaan op de geschiedenis van het internet zelf. Hoe komen we immers bij een metaverse?

De geschiedenis van het internet: web 1.0 tot web 3.0

De basis voor het internet werd in 1969 gelegd door het Amerikaanse Ministerie van Defensie. Rond de jaren 90 van de vorige eeuw groeide dit uit tot ‘het internet’.

Infographic met illustraties waarin "Web 1.0", "Web 2.0" en "Web 3.0" worden uitgelegd

Web 1.0, zoals de eerste versie van het internet genoemd wordt, bestond uit voornamelijk statische pagina’s. Er was nog geen reclame op iedere website en veel sites waren in handen van individuele personen die iets met de wereld wilden delen.

Al in 1999 werd er gesproken over een Web 2.0. Deze term werd echter pas populair in 2004. Dit stadium is het internet zoals we dat nu kennen. Web 2.0, dat ook wel participative social web wordt genoemd, wordt gekenmerkt door de sociale interactie op het internet. Gebruikers over de hele wereld kunnen met elkaar communiceren en dingen doen op websites, in plaats van alleen content lezen of bekijken.

Web 3.0 is volgens velen de toekomst van het internet. Momenteel kennen we wel al enkele belangrijke bouwstenen, namelijk artificial intelligence (AI), blockchain technologie, cryptocurrency’s en smart contracts. Het Semantic Web of Supranet, zoals sommigen het ook noemen, belooft een verbeterde, vrijere en meer gepersonaliseerde manier van informatiedeling. Web 3.0 is waar de metaverse ook een rol begint te spelen. Web 3.0 zou namelijk een metaverse zijn.

Eerdere virtuele werelden

Hoewel de term ‘metaverse’ pas vaker wordt gebruikt sinds Facebook zichzelf heeft omgedoopt tot ‘Meta’, is het idee van een metaverse niet nieuw. Sommige mensen beweren dat de eerste metaverse al in 1993 ontstond. Het ging hier om een op tekst gebaseerde virtuele wereld op een forum.

There, een 3D virtuele wereld waar mensen een eigen avatar gebruikten en met elkaar konden chatten en voorwerpen kopen met virtueel geld, is het eerste spel dat binnen het huidige beeld van een metaverse past. There bestond al in 1998.

Het bekendste metaverse-achtige spel is Second Life. Second Life is opgericht in 2003 en nog steeds in gebruik. Mensen hebben hier een eigen avatar en ze kunnen met elkaar praten, spellen spelen, zaken doen en zelfs hun eigen stukje wereld beheren. Sinds 2010 kunnen gebruikers zelfs samen andere internetpagina’s bekijken en zo bijvoorbeeld films kijken binnen de game.

Ook het, in Nederland bekendere, spel Habbo Hotel kun je zien als een soort metaverse. Al is het eerste platform dat naast de avatars, in-game currency en een compleet virtuele wereld ook VR toevoegde, VRChat.

Metaverse werelden

Globe icoonEr zijn al organisaties die hun eigen metaverse wereld proberen te creëren. Voorbeelden van de eerste pogingen tot metaverse werelden zijn:

  • Cryptovoxels. Een virtuele wereld gebouwd op de Ethereum blockchain waarop mensen een stuk virtueel ‘land’ kunnen kopen en virtueel vastgoed kunnen bouwen. Gebruikers kunnen hierbij audio, video en afbeeldingen invoegen.
  • Decentraland. Dit is ook een virtuele 3D-wereld op de Ethereum blockchain. Je koopt en bouwt in deze wereld met behulp van NFT’s (non-fungible tokens) en de MANA cryptocurrency.
  • Horizon Worlds. Voorheen heette dit platform Facebook Horizon. Dit is een gratis virtual reality platform speciaal voor de VR-brillen Oculus Rift en Oculus Quest. Tijdens de coronapandemie hoorden we over dit platform als nieuwe technologie om vanuit huis te werken met behulp van Horizon workrooms.
  • NVIDIA Omniverse. Deze virtuele wereld is meer gericht op digitale ontwikkelaars en artiesten. Zij kunnen dit gebruiken als tool voor hun designprojecten.

Grote bedrijven, waaronder Meta, Huawei, Microsoft, Khronos Group en Unity, hebben in juni 2022 het Metaverse Standards Forum opgericht. Dit forum heeft als doel standaarden te ontwikkelen, waardoor verschillende metaverse werelden met elkaar kunnen samenwerken. Zo wil het één grote metaverse ontwikkelen en web 3.0 realiteit maken.

Risico’s van de metaverse

Laptop met UitroeptekenWeb 3.0 kan de online ervaring vergemakkelijken, maar het brengt helaas ook risico’s met zich mee. Zo werken er veel techbedrijven aan een metaverse die nu al niet bekend staan om hun privacyvriendelijkheid. Denk maar aan Facebook’s Meta. Als we bijvoorbeeld allemaal VR en AR gaan gebruiken, kunnen deze bedrijven makkelijker toegang krijgen tot biometrische data. Bovendien zal het linken van één account aan allerlei werelden zorgen voor een erg gedetailleerd gebruikersprofiel; misschien nog gedetailleerder dan nu al mogelijk is met browser fingerprinting.

Daarnaast maken sommige mensen zich zorgen om problematisch mediagebruik. Denk hierbij aan de verslavende werking die games en sociale media nu al hebben. Ook virtuele criminaliteit valt hieronder. Er zijn nu al verschillende gevallen aan het licht gekomen waarbij vrouwen en kinderen seksueel lastig gevallen worden in VR-werelden.

Hoe kom ik op de metaverse?

Hoe je op de metaverse komt, hangt af van de metaverse waar je gebruik van wilt maken. Soms hoef je alleen een account aan te maken, andere keren moet je een VR-bril dragen, en weer andere keren zul je alleen vanuit specifieke plaatsen in de fysieke wereld kunnen inloggen.

Aangezien er nog niet één metaverse is, is er ook niet één manier om deze op een veilige manier te betreden. Zo zijn er verschillende (privacy)instellingen voor online werelden zoals Minecraft en Roblox. Wanneer je in VR speelt, zoals bij VRChat, komen hier weer andere zaken bij kijken. Gebruik je bijvoorbeeld een avatar die op jou lijkt of niet?

Veilig de virtuele wereld betreden

Schild met een wereldbolDat gezegd hebbende, er zijn enkele veiligheidsmaatregelen die altijd verstandig zijn om te nemen online. Voor een compleet overzicht kun je terecht bij onze handleiding voor veilig internetten. De belangrijkste stappen die je kunt zetten om jezelf op het internet te beschermen zijn:

  • Een goede virusscanner en firewall gebruiken. De antivirussoftware die bij ons als beste uit de test komt is Norton, maar ook de gratis antivirus van Avira is erg goed.
  • Bescherm je accounts met sterke wachtwoorden. Vind je het lastig om veel verschillende complexe wachtwoorden te bedenken en onthouden? Gebruik dan een wachtwoordmanager. Daarbij is het verstandig om tweestapsverificatie te gebruiken.
  • Bescherm je online privacy met een Virtual Private Network (VPN). Een goede VPN verbergt je IP-adres en daarmee waar ter wereld je bent. Ook versleutelt het al je gegevens, zodat niemand zomaar mee kan kijken met wat jij online doet.
  • Pas de privacyinstellingen van je accounts aan. Vaak kun je instellen of iedereen jouw gegevens kan zien of alleen een specifieke groep. Ook kun je bijvoorbeeld aanpassen wie er contact met je kan opnemen.
  • Gebruik je gezonde verstand. Deel bijvoorbeeld geen persoonlijke informatie; je weet immers niet altijd met wie je praat. Kies om je privacy te beschermen ook een gebruikersnaam die niet naar jou als persoon te herleiden is.
  • Blijf altijd opletten. Je kunt nog zoveel maatregelen nemen, er blijven altijd risico’s.

De toekomst zal uitwijzen hoe de metaverse zich verder ontwikkeld. Toch is het goed om bij nieuwe ontwikkelingen ook altijd je privacy en online veiligheid in acht te nemen.

De metaverse: veelgestelde vragen

Wil je snel antwoord op je vraag? Kijk dan in onze FAQ waar we de meestgestelde vragen kort en bondig beantwoorden. Klik op de vraag om het antwoord te zien.

Een metaverse is een geheel aan onderling verbonden virtuele 3D-ruimtes. Volgens sommige mensen is dit de toekomst van het internet, ook wel web3 of het semantic web genoemd.

Er bestaat momenteel nog niet één metaverse, maar er zijn wel al verschillende metaverse-werelden. Meer informatie hierover lees je in het artikel ‘Wat is de metaverse?‘.

Hoe je op de metaverse komt hangt af van welke metaverse je wilt bezoeken. Voor sommige platformen heb je slechts een account nodig, terwijl je voor andere per se een VR-bril moet gebruiken bijvoorbeeld.

Welke metaverse je ook wilt bezoeken, het is belangrijk om dit wel veilig te doen. Voor tips over veiligheid en inforamtie over verschillende metaverses, kun je terecht bij ons metaverse-artikel.

Web1, web2 en web3 zijn fases van het internet:

  • Web 1.0 is de eerste versie waarbij er alleen nog statische pagina’s bestonden.
  • Web 2.0 verwijst naar het stadium waarin we nu verkeren met social media.
  • Web 3.0 is de toekomst van het internet. Velen zien dit als een metaverse waarin alle online omgevingen met elkaar zijn verbonden.

Lees ons algemene artikel over het internet om meer te weten te komen over hoe het wereld wijde web werkt.

In de online wereld verwijst een avatar naar de visuele representatie van een persoon. Op verschillende sociale media platformen is dit gewoon een foto. In games of virtual reality gaat het om personages. Dit kunnen mensen, dieren en objecten zijn.

De term ‘metaverse’ is afkomstig uit een boek uit 1992. Een metaverse is een online virtuele omgeving waarbinnen mensen met elkaar kunnen communiceren.

Techredacteur
Tamara is al jaren bezig met taal en communicatie. De steeds vernieuwde kennis over tech en cybersecurity weet ze zo goed over te brengen op het grote publiek. Tamara is geïnteresseerd in kwesties rondom (overheids)censuur en de balans tussen privacy en vrijheid online.
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen