Protesteren_veilig

Een korte handleiding voor het beschermen van jouw identiteit en privacy bij protesten

Laatst bijgewerkt: 9 juni 2020
Leestijd: 4 minuten, 41 seconden

Over de hele wereld wordt massaal geprotesteerd tegen het Amerikaans politiegeweld en institutioneel racisme. Het recht om te protesteren is in de meeste westerse landen een fundamenteel grondwettelijk recht, maar overheden gebruiken vaak technieken om demonstranten op te sporen door middel van massasurveillance. Zo probeerde het Amerikaanse Ministerie van Justitie in 2017 de IP-adressen van 1,3 miljoen mensen te bemachtigen die protesten hadden georganiseerd tegen de inauguratie van president Trump.

Deze demonstranten gebruikten allemaal dezelfde website om hun protesten te coördineren. Op die manier waren ze dus een gemakkelijk doelwit. De politie kan demonstranten echter ook opsporen door hun smartphone in beslag te nemen of door gebruik te maken van gezichtsherkenningssoftware. In dit artikel geven we aanwijzingen over de belangrijkste privacy-maatregelen die je kunt nemen, zodat jij toch je recht om te protesteren kunt uitoefenen.

Let wel: wij ondersteunen alleen vreedzame vormen van protest, als middel om het recht op vrije meningsuiting uit te oefenen. Zodra protesten gewelddadig worden, wordt een onaanvaardbare grens overschreden. Kwaad met kwaad vergelden werkt niet, dus onthoud je van elke vorm van geweld of misbruik.

We hebben dit artikel in de rubriek Unblock geplaatst omdat het recht om te protesteren en kritiek te leveren op jouw regering betrekking heeft op vrijheid van meningsuiting. In sommige landen, zelfs in de westerse wereld, wordt deze vrijheid soms onderdrukt. Dit artikel gaat kortom over het ‘deblokkeren’ van een veilige manier van protesteren, op een manier waarop je privacy wordt beschermd.

Smartphone anonimiseren

Om te voorkomen dat persoonlijke gegevens na inbeslagname toegankelijk zijn is het verstandig om helemaal geen telefoon mee te nemen als je gaat protesteren. Dit is in de praktijk bijna onmogelijk, omdat communicatiemiddelen essentieel zijn in geval van nood. Het is echter wel mogelijk om een andere telefoon mee te nemen, waarop je berichtdiensten met end-to-end-encryptie gebruikt. De beste messaging-apps voor privacy zijn Surespot en Signal. Lees voor uitgebreide informatie over privéberichtenapps ons artikel over de beste WhatsApp-alternatieven voor privacy.

Naast het gebruik van end-to-end-versleutelde berichtendiensten is het mogelijk om het tracken van je locatie te stoppen met behulp van een Faraday-tas. Een Faraday-tas is gemaakt van materialen die elektromagnetische straling blokkeren. Dat betekent dat geen enkel signaal jouw telefoon kan bereiken (of verlaten). Op die manier is je locatie alleen zichtbaar als je jouw telefoon uit de tas haalt.

Gegevens versleutelen

Je telefoon kan in beslag worden genomen door de politie, zorg er daarom voor dat je opslag gecodeerd is. Voor Android-telefoons is dit mogelijk via Instellingen -> Beveiliging -> Encrypt Disk. iPhones hebben automatische schijfversleuteling, als je een vergrendelingsscherm met een wachtwoord gebruikt.

Over vergrendelingsschermen gesproken: gebruik geen biometrische methoden om je telefoon te ontgrendelen (zoals vingerafdrukken en gezichtsscans). Een (goed) wachtwoord is veel moeilijker te omzeilen dan een vingerafdruk of gezichtsherkenning. Als basisregel geldt uiteraard dat langere wachtwoorden altijd beter zijn dan kortere wachtwoorden.

Gebruik een VPN en voorkom IP-tracking

Wanneer je verbinding maakt met lokale netwerken kan zowel je GPS-locatie als IP-adres getraceerd worden. Je kunt dit voorkomen door helemaal geen gebruik te maken van lokale wifi-netwerken, maar als je vergeet je wifi uit te schakelen kan dat leiden tot problemen. Om dit te voorkomen kun je jouw verbinding omleiden via een VPN-server in een ander land. Op die manier kun je jouw IP-adres verbergen. Als je in Nederland bent, kun je het bijvoorbeeld laten lijken alsof je ergens anders in Europa zit.

Social media

Via jouw social media pagina(‘s) kan je ook geïdentificeerd worden, vooral als je bijvoorbeeld via Facebook protesten coördineert. Als je social media gebruikt, dan is het aan te raden om geen foto’s of video’s te plaatsen. Via deze foto’s en video’s loop je het risico om herkend te worden, met mogelijk grote gevolgen. Bovendien zou de overheid andere demonstranten kunnen herkennen, waardoor je niet alleen jezelf, maar ook anderen in gevaar brengt.

Je kunt het natuurlijk ook echt grondig aanpakken en al je social media-accounts verwijderen. Platforms zoals Facebook en WhatsApp slaan een enorme hoeveelheid informatie over jou op. Als je geen risico’s wilt nemen, raden wij aan een veilige berichtendienst te gebruiken en je Facebook-account te verwijderen voordat je deelneemt aan protesten.

Bescherm jezelf tegen bewakingstechnologie

Naast je telefoon en social media zijn er nog meer methoden die door autoriteiten ingezet kunnen worden om jou op te sporen. Politiediensten gebruiken bijvoorbeeld bewakingsbeelden of bewakingssoftware om mensen te tracken. Het is dus belangrijk om zo onherkenbaar mogelijk te zijn. Draag kleding in onopvallende kleuren, zodat je niet opvalt in je omgeving. Verberg opvallende uiterlijke kenmerken zoals piercings, tatoeages of sieraden.

Zorg ook dat je gezicht niet herkenbaar is en draag bijvoorbeeld een masker. Dit zorgt er  voor dat je onherkenbaar bent. In tijden van de coronacrisis zul je niet opvallen met een gezichtsmasker. Verder is het dragen van een zonnebril aan te raden, om je ogen te verbergen. Sommige vormen van gezichtsherkenning kunnen zich namelijk al aanpassen aan gezichtsmaskers.

Niet alleen politiediensten kunnen je uiterlijk gebruiken om je identiteit bloot te leggen. Tegenstanders kunnen hun toevlucht nemen tot doxxing of online intimidatie, om jou het zwijgen op te leggen. We raden aan om zoveel mogelijk van je informatie die online beschikbaar is te verwijderen.  Lees voor meer tips hierover ons artikel over het verwijderen van je informatie uit de zoekresultaten van Google.

Blijf alert

Met bovenstaande maatregelen verminder je het risico dat je wordt herkend of gevolgd. Het is echter geen allesomvattende oplossing. Je kunt je echte identiteit alleen beschermen door middel van real-life maatregelen. Het is dus belangrijk dat je alert blijft, zowel online als offline. Wees je daarom altijd bewust van bewakingstechnologie die op de loer ligt.

Tech blogger
Ronella houdt zich  bezig met de vraag hoe we onze digitale samenleving zo veilig mogelijk maken. De huidige digitale ontwikkelingen zorgen ervoor dat we steeds voor nieuwe veiligheidsvraagstukken komen te staan. Ronella wil daarom meer bewustwording creëren over cybersecurity en mensen wijzen op de risico’s en valkuilen.

Meer artikelen uit het ‘Censuur’ dossier

Reacties
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen