Surveillance Man achter Computerschermen

Alles over 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes

Laatst bijgewerkt: 6 december 2018
Leestijd: 5 minuut, 17 seconden

Laptop met EyeAls je geïnteresseerd bent in privacy dan heb je misschien wel gehoord van de termen ‘5 Eyes’, ‘9 Eyes’ en ‘14 Eyes’. Deze termen worden gebruikt om een coalitie van landen te beschrijven die massaal data verzamelen en met elkaar uitwisselen. In essentie zijn deze landen een wereldwijde organisatie geworden die alles over je te weten kan komen. Dit heeft natuurlijk zeer ernstige gevolgen voor je online privacy. Wat de 5, 9 en 14 Eyes precies zijn, hoe deze zijn ontstaan en wat voor gevolgen dit met zich meebrengt voor jouw privacy lees je hier in dit artikel.


Ontstaan van de 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes

In de jaren 40 werd de oorspronkelijke 5 Eyes alliantie gevormd. Het begon als een samenwerking tussen de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, de UKUSA-overeenkomst. Deze overeenkomst maakte het mogelijk voor de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk om informatie uit te wisselen. Later werden Canada, Australië en Nieuw-Zeeland hierin geïncludeerd omdat ze onder de UKUSA-overeenkomst werden gezien als samenwerkende Commonwealth landen met een gemeenschappelijk rechtsstelsel. Zo is de oorspronkelijke 5 Eyes, ook wel afgekort tot FVEY, ontstaan.


Ontwikkeling van het ECHELON surveillance systeem

Tijdens de koude oorlog ontwikkelden de FVEY een systeem waarmee communicatie van de voormalige Sovjet-Unie kon worden opgevangen. Dit systeem, genaamd het ECHELON surveillance systeem, wordt tegenwoordig gebruikt om de communicatie van miljarden mensen wereldwijd te monitoren.

In de jaren ’90 werd het voor het algemeen publiek bekend dat dit ECHELON systeem bestond. Hierdoor ontstond er een kleine politieke rel in Europa en in mindere mate in de VS. De aanslagen op 11 september 2001 en de daaruit volgende ‘War on Terror’ werden aangegrepen om echter nog meer te monitoren. De focus kwam meer te liggen op het surveilleren van het internet.


5 Eyes en de toename van wereldwijde ‘spionage’

Laptop SpionageMet de uitbreiding van het ECHELON systeem en de data-uitwisseling tussen de 5 Eyes landen, begon het steeds duidelijker te worden dat dit systeem nu ook gebruikt werd om wereldwijd te spioneren. Communicatie tussen landen, maar ook tussen individuele burgers kan sinds het ontstaan van de 5 Eyes worden opgevangen en uitgewisseld. Dit is in de loop der jaren zelfs steeds meer geworden.

Vanwege wetgeving in bijvoorbeeld de Verenigde Staten mag alleen de NSA ‘spioneren’ op haar eigen burgers. Omdat in andere landen andere wetten gelden is het soms makkelijker voor de Verenigde Staten om buitenlandse instanties, bijvoorbeeld uit het Verenigd Koninkrijk, te laten spioneren op burgers uit de VS. Vanwege de 5 Eyes alliantie kan de VS toch bij deze informatie. Dit maakt het dus mogelijk voor landen om privacy wetgeving te omzeilen en toch massasurveillance toe te passen. Ondertussen zijn in verschillende landen wetten aangenomen omtrent spionage. Zo mag de NSA in Amerika haar spionagepraktijken voortzetten, heeft Engeland ‘ja’ gezegd tegen een nieuwe spionagewet en zijn China en Rusland een verbond aangegaan omtrent (cyber)spionage om zich beter te beschermen tegen cyberaanvallen.


Uitbreiding van de 5 Eyes alliantie: 9 Eyes en 14 Eyes

In de loop der jaren zijn meerdere landen onderdeel gaan uitmaken van de 5 Eyes alliantie. Hierdoor is er een groot netwerk ontstaan van verschillende landen die onderling gevoelige informatie met elkaar uitwisselen zoals de communicatie tussen burgers en instanties.

De 9 Eyes landen zijn een samenstelling van de oorspronkelijke 5 Eyes landen met als toevoeging Nederland, Frankrijk, Denemarken en Noorwegen. Bij de 14 Eyes landen zijn ook België, Italië, Duitsland, Spanje en Zweden aangesloten bij het samenwerkingsverband van de 9 Eyes landen. Hierdoor kunnen deze 14 landen vrij gemakkelijk gevoelige informatie met elkaar delen, ook informatie die betrekking heeft op haar burgers en communicatie tussen burgers.


Nederland als onderdeel van deze alliantie

Ook de Nederlandse inlichtingendienst verzamelt een hoop gegevens van communicatie en fysieke ontmoetingen die plaatsvinden op eigen bodem. Dit gaat in samenwerking met de inlichtingendiensten van de andere 14 Eyes landen. Het gaat hier zowel om het afluisteren van telefoons of het monitoren van online communicatie via bijvoorbeeld e-mail als om ouderwets spionagewerk. Door dit ouderwetse spionagewerk werd duidelijk dat er in Nederland mogelijk contact zou zijn geweest tussen het team van Donald Trump en Rusland. Dit kwam naar boven toen beide partijen werden gevolgd door medewerkers van de CIA en FBI.

Als onderdeel van de 14 Eyes landen kan Nederland zonder problemen haar informatie uitwisselen met andere landen in dezelfde alliantie. Hierdoor is de informatie die de Nederlandse inlichtingendienst verzamelt dus niet exclusief door hen in te zien. Als andere van de 14 Eyes landen de behoefte voelen om deze informatie in te zien dan kan dit. Dit is dus zeer schadelijk voor de privacy van de Nederlandse burger, vooral met het oog op de Sleepwet, waarbij de Nederlandse overheid informatie over onschuldige burgers mag onderscheppen als ze in de buurt wonen van een verdachte. De AIVD wil daarnaast de encryptie van populaire apps als WhatsApp en Telegram inperken.


Wat kun je doen om je te beschermen tegen deze massaspionage?

Omdat online privacy een steeds belangrijker thema wordt is het goed om je bewust te zijn van het bestaan van de 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes alliantie. Jouw persoonlijke communicatie kan namelijk gedeeld worden met overheidsinstanties van andere landen. Hier hebben ze geen verdere toestemming voor nodig hebben.

Om zich hiertegen te beschermen kiezen sommige internetgebruikers voor een VPN. Een VPN is een goede manier om je online privacy te waarborgen en je data te beschermen tegen inlichtingendiensten. Veel internetgebruikers die voor een VPN kiezen, specifiek om de 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes landen uit hun data te houden, gaan voor een VPN die niet gevestigd is in een van deze 14 landen. Enkele van deze populaire VPN-diensten zijn:


Overzicht 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes landen

Onderstaand vind je een overzicht van de landen die behoren tot de 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes landen.

5 Eyes landen 9 Eyes landen 14 Eyes landen
Verenigde Staten Verenigde Staten Verenigde Staten
Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk Verenigd Koninkrijk
Australië Australië Australië
Canada Canada Canada
Nieuw-Zeeland Nieuw-Zeeland Nieuw-Zeeland
Nederland Nederland
Frankrijk Frankrijk
Denemarken Denemarken
Noorwegen Noorwegen
België
Italië
Duitsland
Spanje
Zweden

Samenvatting

De 5 Eyes, 9 Eyes en 14 Eyes landen zijn een globale alliantie van landen die gevoelige informatie met elkaar uitwisselen. In de loop der jaren is deze alliantie uitgegroeid tot een wereldwijd spionagenetwerk. Door de afspraken die gemaakt zijn over de uitwisseling van data kunnen nationale en internationale wetten worden omzeild. Hierdoor is communicatie, zelfs persoonlijke communicatie tussen burgers, niet meer vanzelfsprekend privé. Dit betekent dat de gegevens die de Nederlandse overheid van jou heeft, uitgewisseld kunnen worden met andere 14 Eyes landen.

Hoofdauteur:

Meer artikelen uit het ‘Anoniem Browsen’ dossier

Reacties
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen

Op zoek naar een VPN?

Bekijk ons overzicht met de meest betrouwbare, snelle en veilige VPN-services.
Uitgebreid getest door experts.

Bekijk welke VPN het beste bij je past