Zeventien procent van de Nederlanders van vijftien jaar of ouder heeft aangegeven in 2021 slachtoffer te zijn geweest van online criminaliteit. Dit blijkt uit cijfers van de Veiligheidsmonitor 2021 van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Minder dan de helft van de slachtoffers maakt melding van cybercriminaliteit. Slechts een op de vijf van de gedupeerden doet aangifte.
Toename online criminaliteit
Steeds meer mensen worden slachtoffer van online criminaliteit. Dit blijkt uit cijfers van de Veiligheidsmonitor 2021. Dit is een grootschalig bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en slachtofferschap. De Veiligheidsmonitor wordt uitgevoerd door I&O Research en het CBS, in opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid.
Sinds 2012 is het aantal slachtoffers van online criminaliteit toegenomen met 22 procent. Met een toename van 100 procent is vooral het aantal slachtoffers van aankoopfraude enorm gestegen. Onder aankoopfraude valt het niet leveren van bestelde goederen of diensten terwijl ze wel zijn betaald. Voorbeelden zijn Marktplaatsfraude of het kopen van goederen bij neppe webshops. Ook verkoopfraude nam sterk toe met ruim 60%. Slachtoffers kregen niet betaald voor geleverde producten of diensten.
Online pesten is ook toegenomen met 25 procent. Het aantal slachtoffers van identiteitsfraude was ruim de helft lager dan in 2012. In de laatste jaren is er wel sprake van een lichte toename.
Bovenstaande cijfers zijn gebaseerd op de Veiligheidsmonitor in de oude stijl. Bij online criminaliteit werden minder online delictsoorten meegeteld dan bij de Veiligheidsmonitor in de nieuwe stijl vanaf 2021.
Hacken
Nederlanders krijgen ook steeds vaker te maken met hacken. Zeven procent van de Nederlanders geeft aan slachtoffer te zijn geworden van hacken in 2021. Het ging vaak om het inbreken in een account. Twee procent van de ondervraagden kreeg te maken met online bedreiging of intimidatie.
Phishing
Phishing is ook een vorm van online criminaliteit die veel voorkomt. “Van alle Nederlanders van 15 jaar of ouder zeggen in 2021 meer dan twee op de drie (68 procent) dat ze in de afgelopen 12 maanden ten minste één keer een telefoontje, e-mail- of ander bericht hebben ontvangen dat (waarschijnlijk) van een oplichter was”, aldus het CBS.
Twee procent is daadwerkelijk slachtoffer geworden van phishing. Bij ruim twintig procent van de phishing-gevallen ging het om WhatsApp-fraude. Bij deze vorm van fraude doen oplichters zich voor als bekenden en vragen ze om financiële hulp.
Aangifte
47 procent van de slachtoffers heeft aan een instantie melding gemaakt van de online criminaliteit. 77 procent van de slachtoffers van fraude met betalingsverkeer doet melding bij een instantie zoals de bank, politie of fraudehelpdesk. Slechts 19% deed aangifte bij de politie, zo blijkt uit onderzoek van het CBS. Slachtoffers van phishing doen het vaakst aangifte (55 %).
Bijna een op de vijf slachtoffers van online criminaliteit geeft aan emotionele of psychische schade te hebben van wat hen is overkomen.
