Kamervragen over datalek bij Hanzehogeschool Groningen

Studenten in de collegebanken

De Partij voor de Dieren is verbolgen over het datalek bij de Hanzehogeschool Groningen. Kamerlid Lammert van Raan heeft daarom schriftelijk vragen gesteld aan minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Ingrid van Engelshoven en minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties Kajsa Ollongren. Hij wil onder meer weten hoe dit heeft kunnen gebeuren en wat de vervolgstappen zijn.

De Kamervragen zijn terug te vinden op de website van de Partij voor de Dieren.

Iedereen kon ongemerkt meekijken tijdens de tentamens

De Hanzehogeschool Groningen kwam afgelopen week niet al te rooskleurig in het nieuws. Stadsblad Sikkom ontdekte dat het voor iedereen mogelijk was om stiekem mee te kijken hoe zwoegende studenten hun tentamens maakten. Om in te loggen in de tentamensessie hadden ze geen gebruikersnaam en wachtwoord, alleen een gastlink. De redactie van het blad had meerdere van deze gastlinks ontvangen en kon dus ongemerkt inloggen en meekijken in de digitale omgeving van Blackboard Collaborate. Omdat de studenten in beeld waren en hiervoor geen toestemming hadden verleend, werd hun privacy geschonden.

De hogeschool onderzoekt nu hoe het toezicht bij het maken van online tentamens kan worden verbeterd. Tevens kijkt de onderwijsinstelling hoe het identificatieproces kan worden aangepakt om herhaling in de toekomst te voorkomen. Uit voorzorg heeft de Hanzehogeschool besloten om een groot deel van de tentamens die deze week zouden plaatsvinden uit te stellen. Dat leidde tot boze reacties van studenten die zich zorgen maken over hun studiepunten, studievertraging en stageplaats.

Het is nog altijd niet bekend hoeveel studenten de dupe zijn van het datalek. Een woordvoerder bevestigde dat studenten die mogelijk de dupe zijn van het lek op de hoogte worden gebracht. Het datalek wordt gemeld bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Hadden surveillanten iets in de gaten?

Het voorval op de Hanzehogeschool was voor Lammert van Raan van de Partij voor de Dieren aanleiding om minister van Engelshoven en Ollongren aan de tand te voelen. De parlementariër wil van de bewindspersonen weten waarom buitenstaanders geen wachtwoorden nodig hadden om in te loggen op de digitale omgeving waar studenten werden getentamineerd. “Klopt het dat de surveillanten niet doorhadden dat er journalisten meekeken met het tentamen?”, zo vraagt het Kamerlid zich af.

Van Raan wil van de ministers horen welke vervolgstappen zij gaan nemen om ervoor te zorgen dat studenten in de toekomst niet nog een keer de dupe worden van een datalek. Hij vraagt aan de kabinetsleden om een overzicht samen te stellen met daarop alle privacyschendingen en overige incidenten met online tentamens op Nederlandse onderwijsinstellingen.

Gaat het ministerie scholen helpen bij het organiseren van veilige tentamens?

Afgelopen jaar stelde Van Raan samen met fractiegenoot Eva van Esch welke garantie de onderwijsminister kon geven dat ‘derden’ geen toegang hadden tot interne systemen om informatie te verzamelen van studenten. Daarmee doelden de Kamerleden op softwareleveranciers, hackers, inlichtingendiensten en andere partijen. Van Raan stelt dat hij nooit een concreet antwoord heeft gekregen op deze vraag. Daarom legt hij deze vraag nogmaals voor aan Van Engelshoven, met het verzoek om de vraag ‘van een actueel antwoord te voorzien’.

De Partij voor de Dieren vraagt zich hardop af of de huidige wet- en regelgeving op het gebied van privacy en informatiebeveiliging afdoende is om te voorkomen dat er ‘grove privacyschendingen’ plaatsvinden. Van Raan wil uit de mond van de ministers horen of ze door het incident op de Hanzehogeschool Groningen aanleiding zien om de wetgeving tegen het licht te houden. Verder vraagt hij aan de ministers of ze vinden dat de privacy van studenten voldoende wordt gewaarborgd, en welke consequenties er verbonden dienen te worden voor het organiseren van tentamens in de nabije toekomst.

Van Raan vraagt aan de ministers of het, met de nodige aanpassingen, nog steeds mogelijk is om veilige fysieke tentamens te organiseren. Tevens wil hij weten of het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen bereid is om onderwijsinstellingen in Nederland te helpen met het op veilige wijze organiseren van tentamens, zonder dat daarbij ‘spionagesoftware’ wordt gebruikt. “Welke middelen gaat u de onderwijsinstellingen ter beschikking stellen om veilige fysieke tentamens te organiseren?”, zo luidt zijn laatste vraag.

Veel zorgen over inzet van ‘spionagesoftware’ bij online tentamens

De opmerking van Lammert van Raan over ‘spionagesoftware’ hebben betrekking op proctoringsoftware. Dat is de software die hogescholen en universiteiten gebruiken om te controleren of studenten niet spieken bij het afleggen van een tentamen. Deze tools worden door sommigen aangeduid als spionagesoftware, omdat ze het als een ernstige inbreuk op de privacy van studenten beschouwen. Met behulp van proctoringsoftware kunnen surveillanten foto’s en video’s maken met de webcam, de microfoon afluisteren, het beeldscherm bekijken, toetsaanslagen en oogbewegingen registreren en de zoekgeschiedenis van studenten bekijken.

In Tilburg zette een student een online petitie op tegen de inzet van proctoringsoftware. De Centrale Studentenraad van de Universiteit van Amsterdam ging een stap verder en spande (tevergeefs) een rechtszaak aan tegen het College van Bestuur. Ook de Tweede Kamer sprak afgelopen jaar zijn zorgen uit over het gebruik van dergelijke software om studenten te toetsen.

Autoriteit Persoonsgegevens onderzoekt privacyzorgen digitaal thuisonderwijs

In praktijk blijkt proctoringsoftware verre van ideaal. Uit een rondgang van dagblad Trouw bleek dat honderden studenten door de software onterecht als fraudeur werden bestempeld. Bij de Wageningen Universiteit ging het om zo’n 1.500 studenten, bij de Erasmus Universiteit in Rotterdam en de Vrije Universiteit Amsterdam kregen meer dan honderd studenten dit label opgeplakt.

De Autoriteit Persoonsgegevens stelde vorig jaar een onderzoek in naar de privacyzorgen die ouders, leerlingen, studenten en docenten hebben over digitaal thuisonderwijs. De uitkomsten van dit onderzoek worden begin dit jaar verwacht.

Privacy en security redacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. 
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen