AP: ‘Overheid moet ook data in Kadaster en Handelsregister afschermen’

Logo van het Kadaster tegen het pand in Rotterdam

Dat de overheid aan een wetsvoorstel werkt om doxing strafbaar te stellen, vindt de Autoriteit Persoonsgegevens een goede zaak. De privacywaakhond ziet echter liever dat het kabinet nog een stap verder gaat. Nu is het nog eenvoudig om woonadressen en andere gegevens van Nederlanders via het Kadaster en het Handelsregister te bemachtigen. Ook deze data zouden afgeschermd moeten worden om te voorkomen dat mensen het slachtoffer worden van doxing.

Dat schrijft de toezichthouder in een persverklaring.

Dit is doxing in een notendop

Doxing is een fenomeen waarbij iemand zo veel mogelijk persoonlijke informatie van iemand verzamelt en deze openbaar maakt op het internet. Dat kan om uiteenlopende zaken gaan: van woonadres tot bankrekeningnummer, van oude foto’s en reacties tot profielen op sociale media. Dergelijke gegevens worden vaak met een doel online gezet, bijvoorbeeld om iemand angst aan te jagen of een willekeurig iemand op verkeerde gedachten te brengen. De verzamelde data kunnen ook gebruikt worden voor identiteitsfraude, stalking en intimidatie.

Doxing is zoals je ziet niet zonder gevaar. Dat ondervond minister van Financiën Sigrid Kaag (D66) eerder deze maand nog aan den lijve. Viruswaarheid-voorman Willem Engel deelde de adresgegevens van de politica via zijn Twitter account, naar eigen zeggen om ‘terrorismefinanciering’ aan de kaak te stellen. Engel verwijderde weliswaar de tweet, maar het kwaad was al geschied. Kaag besloot daarop om aangifte te doen tegen Engel.

Wetsvoorstel om doxing strafbaar te stellen in de maak

Op dit moment is er geen formele wetgeving die doxing strafbaar stelt, enkele uitzonderingen daargelaten. In de zomer van 2021 besloot toenmalig minister van Justitie en Veiligheid Ferd Grapperhaus om aan een wetsvoorstel te werken om doxing strafbaar te stellen. Daders zouden dan veroordeeld kunnen worden tot maximaal één jaar gevangenisstraf.

Het doel van de oud-minister was om het voorstel vóór het einde van het jaar naar de Tweede Kamer te sturen. Omdat het advies van de Autoriteit Persoonsgegevens en de Raad van State over doxing nog niet binnen zijn, kan de Kamer het wetsvoorstel waarschijnlijk pas aankomende zomer behandelen.

Rechtstreeks naar de politie

Aleid Wolfsen, bestuursvoorzitter van de Autoriteit Persoonsgegevens, benadrukt dat de angst die van doxing uitgaat soms terecht is. Als voorbeeld noemt hij het voorval van minister Kaag. De toezichthouder heeft wel degelijk de mogelijkheid om op te treden tegen doxing, maar niet de middelen. Doxing is namelijk een overtreding van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).

“De AP zou die verwerking kunnen verbieden of kunnen laten verwijderen en een boete kunnen opleggen aan de dader”, vertelt Wolfsen. Als het kabinet een nieuwe wet door de Eerste en Tweede Kamer weet te loodsen, kunnen slachtoffers direct naar de politie stappen en aangifte doen. “En dan loopt de dader zelfs kans op een gevangenisstraf. Dat is een goede zaak”, aldus de bestuursvoorzitter.

‘Overheid moet hand in eigen boezem steken’

De informatie die voor doxing wordt verkregen, is veelal afkomstig uit openbare bronnen zoals sociale media, oude internetprofielen die nooit verwijderd zijn of krantenartikelen. “Maar de overheid moet ook de hand in eigen boezem steken en aandacht hebben voor de bronnen van gegevens die voor doxing worden gebruikt. De overheid zou wetgeving moeten aanpassen om te voorkomen dat gegevens uit haar eigen registers worden gebruikt voor doxing”, zegt Wolfsen. Hij doelt hiermee op het Kadaster en het Handelsregister van de Kamer van Koophandel.

Het Kadaster beheert en registreert al het vastgoed in Nederland. Via de database van het Kadaster is het mogelijk om gegevens van de eigenaar van een pand op te vragen. Dan moet je denken aan voor- en achternaam, geboortedatum, huwelijkse status en de prijs die iemand voor een huis heeft betaald. Het enige dat je hoeft te doen om deze gegevens in te zien, is een paar euro op tafel te leggen.

In het Handelsregister zijn woon- en adresgegevens van thuiswerkende zzp’ers te vinden. De Autoriteit Persoonsgegevens stelde vorig jaar augustus voor om de persoonsgegevens van deze groep ondernemers af te schermen. Oud-staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat Mona Keijzer schreef in een brief aan de Tweede Kamer dat het kabinet niet van plan is om de privéadressen van zzp’ers in het Handelsregister af te schermen. Dat is volgens haar in strijd met het Europees recht. Daarnaast is het Handelsregister een informatiebron die rechtszekerheid biedt in het handelsverkeer.

Techredacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. Meer over Anton.
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen