Privéadressen zzp’ers in Handelsregister blijven openbaar

Close-up van cataloguskaarten in een bibliotheek

Ondanks de nadrukkelijke wens van de Tweede Kamer, is het kabinet niet van plan om de privéadressen af te schermen van zzp’ers die bij de Kamer van Koophandel (KvK) staan geregistreerd.  De openbaarheid van woon- en vestigingsadressen in het Handelsregister draagt bij de rechtszekerheid in het handelsverkeer. Tevens is de wens van de Kamer niet uitvoerbaar, omdat deze in strijd is met Europees recht.

Dat schrijft demissionair staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat Mona Keijzer in een brief aan de Tweede Kamer.

Afscherming privé- of vestigingsadres alleen mogelijk in specifieke omstandigheden

Lisa van Ginneken, Hanneke van der Werf en Joost Sneller (allen D66) vroegen aan de staatssecretaris om de privéadressen in het Handelsregister af te schermen. De moordaanslag op strafrechtadvocaat Derk Wiersum, wiens adresgegevens via het Handelsregister van de Kamer van Koophandel waren achterhaald, toont volgens de Kamerleden aan hoe belangrijk het is om privéadressen niet open en bloot online te publiceren.

Staatssecretaris Keijzer erkent dat de moordaanslag een vreselijke misdaad is. Het afschermen van woon- of vestigingsadressen van ondernemers vindt ze echter te ver gaan. “Niet iedereen doet werk dat deze kwetsbaarheid voor criminele vergelding met zich meebrengt. Waar dit wel het geval is, is waakzaamheid geboden”, zo schrijft Keijzer aan de Tweede Kamer. Ze benadrukt dat het in specifieke gevallen wel al mogelijk is om adressen in het Handelsregister af te schermen. Dit geldt onder meer voor blijf van mijn lijf huizen en bij ernstige dreiging.

Motie-Verhoeven in strijd met Europees recht

Afgelopen januari nam de Tweede Kamer de motie-Verhoeven (D66) aan. Daarin verzocht hij het kabinet om privéadressen in het Kadaster en Kamer van Koophandel niet meer openbaar te publiceren, als ingeschrevenen aangeven dat ze dit niet willen. Staatssecretaris Keijzer zegt deze motie niet te kunnen uitvoeren, omdat dat in strijd is met Europees recht. “Voor ondernemingen, ongeacht hun rechtsvorm, die goederen op diensten leveren aan consumenten, gelden verplichtingen buiten het handelsregister om hun vestigingsadres (fysiek en statutair) te openbaren”, aldus Keijzer.

Tevens benadrukt ze dat het tonen van het vestigingsadres van ondernemingen en rechtspersonen bijdraagt aan de rechtszekerheid in het handelsverkeer. “Het register biedt een informatiebron waar partijen op onafhankelijke wijze de gegevens van een handelspartner kunnen toetsen en waar zij kunnen het adres kunnen opzoeken, mocht dat nodig zijn.”

Keijzer meent dat ondernemers niet ‘wezenlijk geholpen’ worden als hun woonadres wordt afgeschermd. “De keuze van een adequaat vestigingsadres, is in beginsel een verantwoordelijkheid van de ondernemer zelf. Zo zijn er mogelijkheden voor het kiezen van een ander vestigingsadres dan het eigen woonadres, zelfs wanneer de werkzaamheden uitsluitend of overwegend op het woonadres plaatsvinden.”

Datalek bij de KvK

Door een datalek bij de KvK belandden afgelopen maand de persoonsgegevens van zo’n 1.800 mensen op straat. Een oud-advocaat, die zichzelf begin dit jaar van het tableau liet schrappen, wist gegevens van (voormalige) bestuursleden van de politieke jongerenvereniging DWARS, Landelijke Studentenvakbond (LSVb), Farmers Defence Force en een actiegroep die tegen de coronamaatregelen protesteert te bemachtigen. Ook wist hij de hand te leggen op de privéadressen van Tweede Kamerleden van D66, GroenLinks en BIJ1, de partij van voormalig televisiepresentatrice Sylvana Simons.

De Kamer van Koophandel zei dat de autorisatie niet was ingetrokken. Zodoende kon hij, ook al was hij niet langer advocaat, deze gegevens maandenlang raadplegen. Na het voorval heeft de Kamer van Koophandel van nog eens 164 mensen de autorisatie ingetrokken. 92 daarvan hebben de afgelopen maanden hun autorisatie gebruikt om gegevens op te vragen. De oud-advocaat heeft gezegd dat hij alle gegevens heeft vernietigd.

Toezichthouder wil het systeem omdraaien

De Autoriteit Persoonsgegevens ziet geen noodzaak om de privéadressen van ondernemers openbaar te maken. De toezichthouder erkent dat het Handelsregister zekerheid moet bieden: ondernemers kunnen dan nagaan of de persoon tegenover hen bevoegd is om namens een bedrijf te spreken. Bij zzp’ers is dat niet aan de orde, omdat zij geen werknemers in dienst hebben. Daarnaast zijn ze verplicht om bij iedere factuur hun naam, adres, BTW- en KvK-nummer te vermelden. Zakenpartners beschikken dus al over hun adres en hoeven het Handelsregister daarvoor dus niet te raadplegen.

“Het lijkt dus niet noodzakelijk om woonadressen van zzp’ers voor iedereen toegankelijk te maken. En het levert wel allerlei problemen op. Dat moet dus anders”, aldus Aleid Wolfsen, bestuursvoorzitter van de Autoriteit Persoonsgegeven. Hij pleit ervoor om het systeem om te draaien en de adressen van zzp’ers niet openbaar te maken via het Handelsregister. In plaats daarvan zouden deze gegevens enkel voor bevoegde beroepsgroepen beschikbaar moeten zijn, zoals advocaten, notarissen, deurwaarders en beroepsgroepen die een belang kunnen hebben bij deze informatie (zoals journalisten).

Update (11 oktober 2021): vanaf 1 januari 2022 schermt de Kamer van Koophandel alle woonadressen van ondernemers en bestuurders af die zijn opgenomen in het Handelsregister. De afgeschermde woonadressen zijn vanaf volgend jaar alleen nog in te zien door overheidsorganisaties en beroepsgroepen die daar wettelijk toestemming voor hebben, zoals advocaten en deurwaarders. Dat laat de overheid weten via een persbericht.

Voor zzp’ers waarvan het vestigingsadres gelijk is aan hun woonadres, verandert er voorlopig niets. Iedereen die dat wil kan ook na 1 januari 2022 hun privéadres opvragen. Het kabinet bestudeert of er mogelijkheden zijn om de privacy van zelfstandigen zonder personeel beter te beschermen. Oud-staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat Mona Keijzer, die na een interview over de coronapas werd ontslagen door de premier, zei eerder dat dit niet mogelijk is, omdat dit in strijd zou zijn met Europese wetgeving.

Op aandringen van de Tweede Kamer en de Autoriteit Persoonsgegevens heeft het kabinet besloten om het Handelsregisterbesluit uit 2008 te wijzigen, om zo misbruik van adresgegevens te voorkomen. Er zijn voorbeelden in de media geweest waarbij deze gegevens werden gebruikt voor ongewenste reclame te verspreiden, maar ook voor bedreiging en intimidatie. Dit is de eerste stap om ongewenst gebruik van adresgegevens tegen te gaan.

De tweede stap is onderdeel van de Datavisie Handelsregister, die momenteel wordt voorbereid door het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Daarin probeert de overheid om een balans te vinden tussen enerzijds rechtszekerheid en anderzijds het recht op privacy voor ondernemers. In november komt het kabinet met een aantal opties om anders om te gaan met ondernemersgegevens uit het Handelsregister. Via een internetconsultatie mag iedereen zijn mening over het onderwerp geven. Daarna komt het kabinet met een definitieve Datavisie Handelsregister.

Techredacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. Meer over Anton.
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen