Digitale ramadan: waar moet je op letten om je privacy te beschermen?

Ook al hoeft de Ramadan dit jaar niet online plaats te vinden wegens Corona, worden er nog steeds veel apps en programma’s ingezet om digitaal samen te komen en gebedstijden in de gaten te houden. Een voorbeeld van zo’n veelgebruikte app is Muslim Pro. Waar moet je op letten om je privacy te beschermen als je zo’n programma gebruikt?

Om te beoordelen hoe de apps scoren op het gebied van privacybescherming, zijn de privacy policies van 50 verschillende ramadan- en gebedsapps geanalyseerd. Waar zijn de gebedsapps ontwikkeld? Welke toegangsrechten vragen ze? En hoe lang bewaren ze je gegevens eigenlijk? Ook wordt er gekeken naar of ze zich het recht behouden om gegevens te delen met andere partijen. Uiteindelijk lichten we drie apps uit die relatief goed omgaan met de privacy van hun gebruikers.

Privacyverklaringen ramadan-apps onder de loep

Bij een eerste blik op de privacydocumenten valt meteen iets op: van 7 van de 50 onderzochte apps is geen privacy policy beschikbaar. Daarnaast zijn veel documenten gebaseerd op een standaard template of voorbeeld. Ook bevatten sommige policies slechts enkele zinnen met daarin zeer beperkte informatie.

Gemiddeld bevat een privacy policy van een ramadan-app 1.166 woorden, wat gelijk staat aan ongeveer twee a4’tjes. Eerder onderzocht VPNGids de lengte van de privacyverklaringen van andersoortige apps, zoals social media-, dating- en gaming-apps. Die bleken een lengte te hebben van gemiddeld 5.695 woorden. Ramadan-apps beschrijven hun privacyvoorwaarden daarmee met 79,5% minder woorden dan de eerder onderzochte apps. Hoewel dit niet per definitie nadelig is, kan het een indicatie zijn dat er informatie mist of dat er minder tijd is gestoken in het opstellen van het privacybeleid.

In de tabel hieronder staat een overzicht van de onderzochte apps en uit hoeveel woorden hun privacybeleid bestaat. Tevens wordt er vermeld of de app advertenties bevat. Vaak worden deze advertenties door externe partijen geregeld en soms wordt daarbij toestemming gevraagd om (een deel van) je browsegegevens in te zien, zodat de app gepersonaliseerde advertenties kan laten zien.

Verderop in dit artikel wordt verder ingegaan op andere privacyaspecten, waaronder tot welke bestanden en toepassingen de apps toegang willen krijgen om optimaal te kunnen functioneren.

Naam app	Aantal woorden privacy policy	Aantal downloads	Laatste update	Bevat advertenties
Muslim Pro	1757	50.000.000	26 maart 2021	Ja
Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran	3630	10.000.000	26 maart 2021	Ja
Muslim Pocket – Ramadan 2021	783	5.000.000	18 maart 2021	Ja
Gebedstijden: Qibla en Azan	1574	5.000.000	8 mei 2020	Ja
Miqat: Prayer Times, Qiblah, and Hilal Visibility	Geen privacy policy	5.000.000	30 juli 2019	Onduidelijk
Qibla Compass – Ramadan 2021, Prayer Times, Quran	1162	5.000.000	26 maart 2021	Ja
Qibla Finder, Prayer Times, Quran, Azan, Tasbeeh	647	5.000.000	15 maart 2021	Ja
Prayer Times: Salah Time & Qibla Direction	790	5.000.000	17 maart 2021	Ja
Prayer Times Pro: Qibla Finder, Athan, Muslim Pray	789	5.000.000	22 januari 2021	Ja
Athan Pro	2236	1.000.000	7 december 2020	Ja
MBC Ramadan	6698	1.000.000	11 januari 2021	Ja
1Muslim	2429	1.000.000	11 april 2021	Nee
Prayer Times, Qibla Finder, Quran, Azan, Tasbeeh	784	1.000.000	13 januari 2021	Ja
Prayer Times: Azan, Quran, Qibla Compass	1165	1.000.000	24 februari 2021	Ja
iPray	81	500.000	3 januari 2021	Nee
Ramadankalender 2021: Snelle tijdschema	773	500.000	12 maart 2021	Ja
Qibla Kompas & Gebedstijden	1566	500.000	5 januari 2021	Ja
Prayer Times, Qibla Finder, Ramadan 2021 Calendar	791	500.000	1 maart 2021	Ja
Moslim App – Adan Prayer times, Qibla, Holy Quran	766	500.000	25 maart 2021	Ja
Ramadan Times	786	100.000	15 juni 2016	Ja
Ramadan Calendar 2021: Prayer Times, Azan & Dua	2050	100.000	29 maart 2020	Ja
Ramadan Times 2021 Ramadan Calendar Sehri o Iftar	647	100.000	27 april 2020	Onduidelijk
Ramadan 2021 – Prayer times, Qibla, Quran, Adkar	771	100.000	15 oktober 2020	Ja
Muslim Prayer Timings – Azan Pro, Quran, Ramadan	816	100.000	15 maart 2021	Ja
Islamic Diary: Prayer Times, Ramadan, Qibla, Quran	1265	100.000	12 mei 2020	Ja
Islamic World – Prayer Times, Qibla & Ramadan 2021	634	100.000	27 maart 2021	Ja
Muslim: Prayer Times, Qibla Compass, Azan & Quran	Geen privacy policy	100.000	27 maart 2021	Ja
Muslim Expert – Prayer times, Qibla finder, Quran	Geen privacy policy	100.000	27 maart 2021	Ja
Muslim App: Prayer Time, Qibla Finder, Quran Audio	764	100.000	17 maart 2021	Ja
Muslim Prayer Times: Ramadan Calendar 2021, Qibla	1102	100.000	10 maart 2021	Ja
Islam Pro: Quran, Muslim Prayer times, Qibla, Dua	2170	100.000	5 april 2019	Ja
Muslim+ Gebedstijden, Koran, Qibla, Dua, Tasbih	472	100.000	24 maart 2021	Ja
Muslim Daily: Athan, Namaz, Qibla, Hijri, Dhikr	373	100.000	28 maart 2020	Ja
Prayer times, Quran and azan & Qibla-Vmuslim Pro	1078	100.000	26 november 2020	Ja
Ramadan 2021	143	50.000	8 maart 2021	Ja
Ramadan Times 2021: Azan & Qibla Compass	623	10.000	15 maart 2021	Ja
Muslim Ally – Ramadan 2020, Prayer Times, Tasbih	1201	10.000	4 mei 2020	Onduidelijk
Ramadan Calendar 2021 with Prayer Times and Duas	351	10.000	25 april 2020	Ja
Muslim Guide – Ramadan 2020, Prayer Times & Qibla	Geen privacy policy	10.000	23 april 2020	Ja
Ramadan Calendar 2021 – Prayer Time & Islamic App	781	10.000	25 maart 2021	Ja
Ezan Pro – Nederlandse gebedstijden, Qibla	Geen privacy policy	10.000	12 maart 2021	Ja
Islamic Prayer Times:Azaan,Quran & Qibla Direction	Geen privacy policy	10.000	7 december 2020	Onduidelijk
Moslim Gebed Times: Qibla Vinder, Quran, Kompas	212	10.000	23 april 2019	Ja
Koran Majeed	786	Onbekend	4 maart 2021	Ja
Ramadan Challenge	787	Onbekend	2019	Onduidelijk
Let’s Ramadan	1072	Onbekend	28 april 2020	Ja
Gebedstijden: Pro Athan. Qibl‪a‬	1285	Onbekend	1 oktober 2020	Ja
Salati – Prayer Times & Qibla‪h	Geen privacy policy	Onbekend	26 juni 2018	Onduidelijk
Salat Azan Muslim Prayer Time‪s	1081	Onbekend	26 maart 2021	Ja
Muezzin – Salat, Qibla, Kora‪n‬	455	Onbekend	7 maart 2021	Ja

Populairste app in 2020 in verband gebracht met locatie-schandaal

Eind 2020 kwam naar buiten dat het Amerikaanse leger locatiedata kocht afkomstig van een netwerk van apps en aanverwante bedrijven. Onder meer Muslim Pro en Muslim Mingle zouden onderdeel van dit netwerk zijn geweest. Door dit voorval werd de veiligheid van deze apps plots in twijfel getrokken door de moslimgemeenschap en werden oproepen gedaan deze apps massaal te verwijderen.

Ook uit onze recente analyse blijkt dat veel ramadan-apps gegevens delen met derde partijen, bijvoorbeeld voor advertentiedoeleinden. Met het Cambridge Analytica-schandaal hebben we reeds gezien dat data-uitwisseling met derde partijen grote gevolgen kan hebben. Het tumult in 2020 omtrent Muslim Pro geeft aan hoe belangrijk het is dat een app zorgvuldig omgaat met je privacy, zeker wanneer het betrekking heeft op je religieuze achtergrond.

Veel ramadan-apps afkomstig uit Azië

Veel van de onderzochte ramadan-apps zijn gemaakt door Aziatische ontwikkelaars. In totaal komen 26 van de 50 onderzochte apps van Aziatische bodem. Met name in India (tien apps) en Pakistan (acht apps) houden veel ontwikkelaars zich bezig met dit soort apps.

Negen apps zijn gemaakt door Europese ontwikkelaars. Daarvan zijn er vier Turks, twee Frans en de overige komen uit het Verenigd Koninkrijk, Rusland en Oekraïne. Van tien apps konden we de locatie van de ontwikkelaar niet achterhalen.

Deze grote verscheidenheid aan locaties zorgt ervoor dat apps zich beroepen op verschillende wetten en regels. Niet elk land heeft dezelfde regels over (online) privacy. Dit betekent dat apps in verschillende landen niet allemaal even zorgvuldig met je data om hoeven gaan.

Beveiliging met encryptie bij vijf apps

Op het gebied van beveiliging, wetgeving en dataverwerking bieden maar weinig privacyverklaringen duidelijke informatie. Zo is van 19 apps volledig onbekend hoe zij omgaan met het beveiligen van gegevens. Bij 20 apps staat in het privacy policy dat zij de veiligheid van hun app niet kunnen garanderen, met zinsneden als “remember that no method of transmission over the internet, or method of electronic storage is 100% secure and reliable, and we cannot guarantee its absolute security”.

Slechts voor 5 apps wordt benadrukt dat er gebruikgemaakt wordt van encryptie voor het beveiligen van data. Dit geldt voor:

• Qibla Compass – Ramadan 2021, Prayer Times, Quran
• Prayer Times: Azan, Quran, Qibla Compass
• Ramadan Times
• Koran Majeed
• Gebedstijden: Pro Athan. Qibl‪a‬

Slechts 1 op de 10 apps houdt zich nadrukkelijk aan de AVG (GDPR)

Ook de wetgeving die van toepassing is bij gebruik van de app is vaak onduidelijk. Slechts 5 van de 50 ontwikkelaars maken in het privacybeleid van hun app duidelijk dat ze zich houden aan de AVG (ook bekend onder de Engelse afkorting GDPR):

• Muslim Pro
• Qibla Compass – Ramadan 2021, Prayer Times, Quran
• 1Muslim
• Prayer Times: Azan, Quran, Qibla Compass
• Islam Pro: Quran, Muslim Prayer times, Qibla, Dua

Bij gebruik van de app “Athan Pro” is de wetgeving uit het Verenigd Koninkrijk van toepassing. “Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran” benoemt in haar privacy policy opvallend genoeg dat de inhoud afkomstig is van Turkse ministeries:

“Most of the content sources and information in the app is referenced from the Presidency of the Republic of Turkey, the Presidency of Religious Affairs. Where, Presidency of the Republic of Turkey, Presidency of Religious Affairs doesn’t have any liability, responsibility or connection with the Muslim Assistant App.”

Hoe lang worden je gegevens bewaard?

Hoe je data precies worden verwerkt als je een van de ramadan-apps gebruikt, blijft bij velen de grote vraag. Maar liefst 37 van de 50 apps geven geen informatie over de bewaartermijn van je gegevens.

Bij 3 apps wordt je informatie zo lang als nodig bewaard. Dit geldt voor “Moslim App – Adan Prayer times, Qibla, Holy Quran”, “Islam Pro: Quran, Muslim Prayer times, Qibla, Dua” en “1Muslim”. MBC Ramadan bewaart je gegevens tot tien jaar, en een aantal apps bewaart je gegevens één tot twee jaar.

Vijf apps geven aan dat zij geen gegevens van jou bewaren:

• Athan Pro
• iPray
• Muslim Daily: Athan, Namaz, Qibla, Hijiri, Dhikr
• Ramadan Calendar 2021 with Prayer Times and Duas
• Moslim Gebed Times: Qibla Vinder, Quran, Kompas

Welke toegangsrechten vragen ramadan-apps?

De meeste van de bekeken ramadan-apps vragen toegang tot je bestanden of andere smartphone-toepassingen om optimaal te kunnen functioneren. Hieronder vind je een kort overzicht van de gevraagde (en soms zelfs vereiste) toegangsrechten, waaronder je locatiegegevens, gegevens over je internetverbinding, toegang tot je camera, toegang tot je microfoon en toegang tot je bestanden. Daarbovenop komt soms ook nog de toestemming om je browsegegevens in te zien voor advertentiedoeleinden.

Houd er bij de interpretatie van de onderstaande gegevens rekening mee dat rode kruisjes als gunstig kunnen worden bestempeld met het oog op privacy. Juist het feit dat een ramadan-app geen toegang vergt tot deze gegevens, is goed voor de mate van privacy.

Naam app	Locatie	Internetverbinding	Camera	Microfoon	Bestanden
Muslim Pro	✔	✔	✔	✖	✔
Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim Pocket – Ramadan 2021	✔	✔	✖	✖	✔
Gebedstijden: Qibla en Azan	✔	✔	✖	✔	✔
Miqat: Prayer Times, Qiblah, and Hilal Visibility	✔	✖	✔	✖	✔
Qibla Compass – Ramadan 2021, Prayer Times, Quran	✔	✔	✖	✖	✔
Qibla Finder, Prayer Times, Quran, Azan, Tasbeeh	✔	✔	✖	✖	✔
Prayer Times: Salah Time & Qibla Direction	✔	✔	✔	✖	✔
Prayer Times Pro: Qibla Finder, Athan, Muslim Pray	✔	✖	✖	✖	✔
Athan Pro	✔	✔	✔	✖	✔
MBC Ramadan	✔	✖	✖	✔	✔
1Muslim	✔	✖	✖	✖	✔
Prayer Times, Qibla Finder, Quran, Azan, Tasbeeh	✔	✖	✖	✖	✔
Prayer Times: Azan, Quran, Qibla Compass	✔	✔	✖	✖	✔
iPray	✔	✖	✖	✖	✖
Ramadankalender 2021: Snelle tijdschema	✔	✖	✖	✖	✖
Qibla Kompas & Gebedstijden	✔	✖	✖	✖	✖
Prayer Times, Qibla Finder, Ramadan 2021 Calendar	✔	✖	✖	✖	✔
Moslim App – Adan Prayer times, Qibla, Holy Quran	✔	✔	✖	✖	✔
Ramadan Times	✔	✖	✖	✖	✔
Ramadan Calendar 2021: Prayer Times, Azan & Dua	✔	✖	✖	✖	✖
Ramadan Times 2021 Ramadan Calendar Sehri o Iftar	✔	✔	✖	✖	✔
Ramadan 2021 – Prayer times, Qibla, Quran, Adkar	✖	✖	✖	✖	✖
Muslim Prayer Timings – Azan Pro, Quran, Ramadan	✔	✖	✖	✖	✖
Islamic Diary: Prayer Times, Ramadan, Qibla, Quran	✔	✖	✖	✖	✖
Islamic World – Prayer Times, Qibla & Ramadan 2021	✔	✔	✔	✖	✔
Muslim: Prayer Times, Qibla Compass, Azan & Quran	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim Expert – Prayer times, Qibla finder, Quran	✔	✖	✖	✖	✔
Muslim App: Prayer Time, Qibla Finder, Quran Audio	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim Prayer Times: Ramadan Calendar 2021, Qibla	✔	✔	✖	✖	✔
Islam Pro: Quran, Muslim Prayer times, Qibla, Dua	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim+ Gebedstijden, Koran, Qibla, Dua, Tasbih	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim Daily: Athan, Namaz, Qibla, Hijri, Dhikr	✔	✖	✖	✖	✔
Prayer times, Quran and azan & Qibla-Vmuslim Pro	✔	✔	✖	✖	✔
Ramadan 2021	✔	✔	✖	✖	✖
Ramadan Times 2021: Azan & Qibla Compass	✔	✔	✖	✖	✔
Muslim Ally – Ramadan 2020, Prayer Times, Tasbih	✔	✖	✖	✖	✖
Ramadan Calendar 2021 with Prayer Times and Duas	✔	✖	✖	✖	✔
Muslim Guide – Ramadan 2020, Prayer Times & Qibla	✔	✔	✖	✖	✔
Ramadan Calendar 2021 – Prayer Time & Islamic App	✔	✖	✖	✖	✖
Ezan Pro – Nederlandse gebedstijden, Qibla	✔	✖	✔	✖	✖
Islamic Prayer Times:Azaan,Quran & Qibla Direction	✔	✖	✖	✖	✔
Moslim Gebed Times: Qibla Vinder, Quran, Kompas	✔	✔	✖	✖	✔
Koran Majeed	✖	✖	✖	✖	✖
Ramadan Challenge	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend
Let’s Ramadan	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend
Gebedstijden: Pro Athan. Qibl‪a‬	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend
Salati – Prayer Times & Qibla‪h	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend	Onbekend
Salat Azan Muslim Prayer Time‪s	✔	✖	✖	✖	✖
Muezzin – Salat, Qibla, Kora‪n‬	✔	✖	✖	✖	✖

Delen de apps gegevens met derden?

Een deel van de onderzochte apps heeft in hun privacy policy informatie opgenomen over of ze gegevens delen met derden, al dan niet voor advertentiedoeleinden. Hieronder kun je een overzicht vinden van deze gegevens. De toelichting is een beknopte interpretatie van wat er in de (meestal Engelse) privacy policy staat over het delen van gegevens met derden.

Naam app	Deelt eventueel gegevens met derden	Korte toelichting
Muslim Pro	✔	Bij deze app kunnen gegevens, onder andere, worden gedeeld voor gepersonaliseerde advertenties en inhoud, maar ook voor het nastreven van hun eigen belangen. Ook partners kunnen gegevens verzamelen voor hun eigen doeleinden.
Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran	✔	Deze app deelt gegevens met adverteerders. Alles wat je in de app plaatst wordt eigendom van Muslim Assistant en kunnen zij verder verspreiden zonder je iets verschuldigd te zijn.
Muslim Pocket – Ramadan 2021	✔	Deze app werkt samen met derden die je gegevens kunnen verzamelen.
Gebedstijden: Qibla en Azan	✔	Deze app kan gegevens delen ten behoeve van advertenties door platformen als AdSense en AdMob.
Miqat: Prayer Times, Qiblah, and Hilal Visibility	Onbekend	Onbekend
Qibla Compass – Ramadan 2021, Prayer Times, Quran	✔	Deze app deelt, onder andere, gegevens voor advertentiedoeleinden en gebruikt libraries van derden om geld te verdienen aan “app data audiences”.
Qibla Finder, Prayer Times, Quran, Azan, Tasbeeh	✔	Deze app deelt gegevens met adverteerders voor advertentiedoeleinden.
Prayer Times: Salah Time & Qibla Direction	✔	Deze app deelt gegevens met andere om gepersonaliseerde advertenties mogelijk te maken.
Prayer Times Pro: Qibla Finder, Athan, Muslim Pray	✔	Deze app deelt gegevens met andere om gepersonaliseerde advertenties mogelijk te maken.
Athan Pro	✔	Deze app deelt gegevens met subleveranciers, maar geeft aan dat de subleveranciers hebben gegarandeerd dat zij zich zullen houden aan de voorwaarden van het privacybeleid van Athan Pro, inclusief het waarborgen van de veilige opslag van je persoonlijke gegevens.
MBC Ramadan	✔	MBC Ramadan geeft aan gegevens te kunnen delen met derden, die op hun beurt deze gegevens op een andere manier zouden kunnen gebruiken dan MBC Ramadan zelf.
1Muslim	✔	Deze app deelt eventueel gegevens met externe technische dienstverleners, e-mail providers, hostingproviders, IT-bedrijven en communicatiebureaus. Gebruikers mogen een lijst opvragen van de partijen waaraan gegevens worden verstrekt.
Prayer Times, Qibla Finder, Quran, Azan, Tasbeeh	✔	Deze app geeft aan dat derden toegang hebben tot je persoonsgegevens. De reden hiervoor is om de taken uit te voeren die de derden namens deze app zijn toegewezen. Deze derden zijn echter verplicht de informatie niet voor andere doeleinden openbaar te maken of te gebruiken.
Prayer Times: Azan, Quran, Qibla Compass	✔	Deze app deelt, onder andere, gegevens voor advertentiedoeleinden en gebruikt libraries van derden om geld te verdienen aan “app data audiences”.
iPray	✔	Deze app deelt alleen gegevens met anderen om de werking van de app te kunnen waarborgen.
Ramadankalender 2021: Snelle tijdschema	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden, maar ook voor andere toebedeelde taken. De app geeft aan dat de derden de gegevens niet mogen delen of gebruiken voor andere doeleinden dan gespecificeerd door de app.
Qibla Kompas & Gebedstijden	✔	Deze app deelt gegevens om gepersonaliseerde advertenties mogelijk te maken. Wel geeft de app aan dat je je datasharing toestemmingen met derden kan bijwerken in de app.
Prayer Times, Qibla Finder, Ramadan 2021 Calendar	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden, maar ook voor andere toebedeelde taken. De app geeft aan dat de derden de gegevens niet mogen delen of gebruiken voor andere doeleinden dan gespecificeerd door de app.
Moslim App – Adan Prayer times, Qibla, Holy Quran	✔	Deze app deelt gegevens om gepersonaliseerde advertenties te tonen, of om gebruiksstatistieken te kunnen ordenen.
Ramadan Times	Onbekend	Onbekend
Ramadan Calendar 2021: Prayer Times, Azan & Dua	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden. Ook geven ze aan dat, afhankelijk van je apparaat en besturingssysteem, je hierin je voorkeur mogelijk zou kunnen aanpassen.
Ramadan Times 2021 Ramadan Calendar Sehri o Iftar	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden. De app geeft aan dat derden toegang hebben tot (een deel van) je gegevens.
Ramadan 2021 – Prayer times, Qibla, Quran, Adkar	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden. De app geeft aan dat derden toegang hebben tot (een deel van) je gegevens.
Muslim Prayer Timings – Azan Pro, Quran, Ramadan	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden. De app geeft aan dat derden toegang hebben tot (een deel van) je gegevens.
Islamic Diary: Prayer Times, Ramadan, Qibla, Quran	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden, maar ook voor andere toebedeelde taken. De app geeft aan dat ze alleen gegevens delen indien de derden vertrouwelijk omgaan met je gegevens.
Islamic World – Prayer Times, Qibla & Ramadan 2021	✔	Deze app deelt gegevens, onder andere, voor advertentiedoeleinden.
Muslim: Prayer Times, Qibla Compass, Azan & Quran	Onbekend	Onbekend
Muslim Expert – Prayer times, Qibla finder, Quran	Onbekend	Onbekend
Muslim App: Prayer Time, Qibla Finder, Quran Audio	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden, maar ook voor andere toebedeelde taken. De app geeft aan dat de derden de gegevens niet mogen delen of gebruiken voor andere doeleinden dan gespecificeerd door de app.
Muslim Prayer Times: Ramadan Calendar 2021, Qibla	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden.
Islam Pro: Quran, Muslim Prayer times, Qibla, Dua	✔	Deze app deelt eventueel gegevens met externe technische dienstverleners, e-mail providers, hostingproviders, IT-bedrijven en communicatiebureaus.
Muslim+ Gebedstijden, Koran, Qibla, Dua, Tasbih	✔	Deze app deelt onder andere gegevens met adverteerders. Gegevens, zoals statistieken, kunnen ook worden gebruikt om extra diensten te verlenen aan derden. De app geeft aan dat geen van deze betrokken diensten gevoelige informatie/persoonlijk identificeerbare gegevens bevatten indien niet toegestaan door de gebruiker.
Muslim Daily: Athan, Namaz, Qibla, Hijri, Dhikr	✔	Deze app geeft aan dat ze diensten van derden gebruiken die eventueel gegevens verzamelen om jou als gebruiker te identificeren.
Prayer times, Quran and azan & Qibla-Vmuslim Pro	✔	Deze app geeft geen toelichting over het delen van gegevens.
Ramadan 2021	Onbekend	Onbekend
Ramadan Times 2021: Azan & Qibla Compass	✔	Deze app geeft aan gegevens met anderen te delen voor advertentiedoeleinden en locatiedata.
Muslim Ally – Ramadan 2020, Prayer Times, Tasbih	✔	Deze app deelt gegevens, in ieder geval, om gebruiksstaistieken te kunnen ordenen.
Ramadan Calendar 2021 with Prayer Times and Duas	✔	Deze app deelt, in ieder geval, gegevens voor advertentiedoeleinden.
Muslim Guide – Ramadan 2020, Prayer Times & Qibla	Onbekend	Onbekend
Ramadan Calendar 2021 – Prayer Time & Islamic App	✔	Deze app deelt, onder andere, gegevens voor advertentiedoeleinden.
Ezan Pro – Nederlandse gebedstijden, Qibla	Onbekend	Onbekend
Islamic Prayer Times:Azaan,Quran & Qibla Direction	Onbekend	Onbekend
Moslim Gebed Times: Qibla Vinder, Quran, Kompas	✔/✖	Deze app geeft in de privacy policy aan geen gegevens te delen met derden. In de Google Play store staat wel dat de app advertenties aanbiedt.
Koran Majeed	✖	Deze app geeft aan geen gegevens te gebruiken of te delen met derden, maakt niet uit voor welk doeleinde. Wel moet de app, bij een eventuele betaling, controleren of creditcardgegevens kloppen.
Ramadan Challenge	✔	Deze app deelt gegevens voor specifiek toebedeelde taken en Google Play Services. Ook geeft de app aan dat de derden de gegevens niet mogen delen of gebruiken voor andere doeleinden dan gespecificeerd door de app.
Let’s Ramadan	✔	Deze app deelt gegevens onder andere met socials door middel van social media cookies.
Gebedstijden: Pro Athan. Qibl‪a‬	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden. Geeft ook aan dat derden gebruik kunnen maken van geanonimiseerde gegevens zoals, onder andere, welke websites je bezoekt, telefoonnummer en locatie.
Salati – Prayer Times & Qibla‪h	Onbekend	Onbekend
Salat Azan Muslim Prayer Time‪s	✔	Deze app deelt gegevens in ieder geval om inzicht te krijgen in gebruikssatistieken.
Muezzin – Salat, Qibla, Kora‪n‬	✔	Deze app deelt gegevens voor advertentiedoeleinden en werkt in ieder geval met AdMob van Google.

Zoals in de tabel te zien is, delen zo’n 40 van de 50 apps gegevens met derden. Dit doen ze vooral voor advertentiedoeleinden. Ook lijken sommige apps woord voor woord het privacybeleid van een andere app te gebruiken. Hierbij is het dus maar de vraag in hoeverre deze documenten up-to-date en kloppend zijn. Van 9 apps is niet bekend of ze gegevens delen met derden, veelal omdat ze geen privacybeleid hebben. Slechts één app, Koran Majeed, geeft aan echt geen gegevens te delen met derden.

Toch is te zien dat het delen van gegevens niet altijd op dezelfde manier gebeurt. Sommige apps geven nadrukkelijk aan alleen gegevens te delen met derden om de werking van de app te waarborgen (iPray). Andere apps geven aan dat ze wel gegevens delen met derden, maar dat deze gegevens wel vertrouwelijk dienen te worden behandeld door de samenwerkingspartner. Weer andere apps geven aan gegevens te delen met derden, en dat je moet kijken in het privacybeleid van hun partner om te kijken hoe ze omgaan met deze gegevens. Hierbij geven ze niet aan wie hun partners zijn of waar je terecht kunt voor hun privacybeleid.

Enkele opvallende privacy policies zijn die van “Muslim Pro” en “Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran”. Muslim Pro geeft aan dat ze je gegevens mogen gebruiken voor hun eigen belangen en dat partners gedeelde gegevens ook mogen gebruiken voor hun eigen doeleinden. Muslim Assistant: Azan Tijd, Qibla, Gebed, Koran geeft zelfs aan eigenaar te worden van de door jou geplaatste gegevens en dat ze deze mogen gebruiken zonder jou iets verschuldigd te zijn.

Conclusie

Zoals je kunt zien, zijn er grote verschillen in hoe ramadan-apps omgaan met jouw gegevens. Het is daarom belangrijk om voorzichtig te zijn met dit soort apps. Hoewel de apps goedbedoeld zijn en het handig kan zijn om gebedstijden in te kunnen zien, kunnen slecht beschermde persoonsgegevens voor een hoop narigheid zorgen. Kies daarom altijd een veilige app en denk goed na over welke gegevens je wel of niet deelt.

Gebaseerd op de resultaten van ons onderzoek, blijken de onderstaande apps relatief goed voor je privacy te zijn:

• Koran Majeed: gebruikt encryptie en deelt geen informatie met derden. Wel bevat de app advertenties. Deze app is gratis.
• iPray: laat geen advertenties zien en slaat geen gegevens op, maar vraagt wel toegang tot je locatie. Deze app is betaald.
• 1Muslim: werkt volgens de AVG en laat geen advertenties zien, maar vraagt wel toegang tot je locatie en bestanden én deelt eventueel gegevens met derden. Deze app is gratis.

Digitaal gebed bijwonen met videobel-apps

Als gevolg van de coronacrisis zijn videobel-apps een grotere rol gaan spelen. Zo kan er digitaal samen worden gebeden en gevierd, bijvoorbeeld. Ook hierbij is het belangrijk te kiezen voor een goede, betrouwbare app.

Eerder brachten we in kaart hoe videobel-apps omgaan met privacy. Onder meer de beveiligingsmaatregelen op het gebied van versleuteling en deelname aan videogesprekken werd onderzocht. Bekijk hier welke videobel-apps het beste omgaan met privacy van gebruikers.

Onderzoeksmethode

Om te beoordelen hoe de apps scoren op het gebied van privacybescherming zijn de privacy policies van 50 verschillende ramadan- en gebedsapps geanalyseerd. Daarnaast is per app in de Google Play Store en App Store van Apple informatie opgehaald over bijvoorbeeld het aantal downloads, de toegangsrechten en in-app aankopen.

David Janssen

Cybersecurity analist

David is cybersecurity analist en een van de oprichters van VPNgids.nl. Sinds 2014 heeft hij internationale ervaring opgedaan in het werken met overheden, NGO’s en de private sector als cybersecurity- en VPN-deskundige en adviseur.

Meer artikelen uit de sectie Apps

Gezichtsherkenning: een inbreuk op privacy?

10 februari 2026

De privacyrisico’s van ChatGPT

1 mei 2025

De privacyrisico’s van MyHeritage: wat verzamelt deze DNA-dienst echt?

24 april 2023