Demissionair minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid is genomineerd voor de Big Brother Awards Publiekprijs. Ook demissionair minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid en demissionair staatssecretaris Alexandra van Huffelen van Financiën kregen nominaties. Dat maakte burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom maandag bekend.
De Big Brother Award is een initiatief van Bits of Freedom, die het ieder jaar organiseert. De prijs wordt uitgereikt aan de grootste privacyschender van Nederland.
Toeslagenaffaire
Bits of Freedom legt de nominaties uitgebreid uit in een rapport (update redactie 2 februari 2023: rapport niet langer gevonden op de site van de bron, extra informatie is te vinden op de website over de Big Brother Awards 2021). Demissionair staatssecretaris Van Huffelen is genomineerd vanwege de toeslagenaffaire. Volgens de burgerrechtenorganisatie discrimineerde de belastingdienst “jarenlang op grond van afkomst door een hoger frauderisico te koppelen aan een niet-Nederlandse nationaliteit.” Bits of Freedom stelt dat hiermee de privacy van vele onschuldige gezinnen is geschonden. Eerder schreef Amnesty International al in een rapport dat het algoritmemodel dat de Nederlandse overheid gebruikte, leidde tot etnisch profileren.
Coronatoegangsbewijs
Demissionair minister Hugo de Jonge dankt zijn nominatie aan de introductie van het coronatoegangsbewijs. Bits of Freedom is van mening dat De Jonge de noodzaak van het technologische middel onvoldoende heeft onderbouwd. Daarmee is ook niet goed genoeg uitgelegd waarom het “een privacy inbreuk rechtvaardigt”, aldus de organisatie.
Bits of Freedom beargumenteert dat mensen middels een groen scherm informatie over hun lichamelijke toestand kenbaar moeten maken. Door deze maatregel wordt “de vrije keuze of je deze informatie wilt delen” minder vrij, aldus de burgerrechtenorganisatie, die de invoering van het coronatoegangsbewijs om die reden een “inbreuk op je privacy” noemt.
Bits of Freedom benoemt bovendien het gebrek aan perspectief op opheffing van de maatregel en mogelijke uitbreiding hiervan als negatieve punten waardoor “onze keuzevrijheid steeds beperkter” wordt. De organisatie doelt onder andere op de mogelijkheid om het coronatoegangsbewijs op de werkvloer in te voeren.
NCTV
Demissionair minister Grapperhaus is genomineerd voor de Big Brother Award vanwege “het stiekem optuigen van een derde geheime dienst in Nederland, de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV).” De dienst “verzamelde en verspreidde jarenlang in het geheim gevoelige gegevens over burgers, zonder dat zij daar juridisch toe bevoegd waren”, aldus Bits of Freedom.
In september bleek dat demissionair minister Grapperhaus op de hoogte was van het onrechtmatig handelen van de NCTV. Eerder vroeg de Tweede Kamer al om opheldering over de werkwijze van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid.
Bekendmaking winnaar
De komende weken kunnen mensen hun stem uitbrengen op de drie genomineerden. Bits of Freedom maakt de winnaar op 13 december 2021 bekend in een persconferentie. Tegelijkertijd reikt de burgerrechtenorganisatie ook de Felipe Rodriguez Award uit voor het leveren van een buitengewone bijdrage aan het beschermen van onze rechten. Ook wordt nog een expertprijs toegekend door een vakjury.
