De Iraanse overheid heeft in delen van het land diverse internetdiensten afgesloten. Zo kunnen inwoners van de provincie Koerdistan en andere delen van het land nauwelijks gebruikmaken van het internet. Instagram en WhatsApp, twee van de laatst overgebleven internationale platforms in Iran, zijn nagenoeg volledig geblokkeerd.
Dat meldt NetBlocks, de internationale waakhond die in de gaten houdt waar en wanneer het internet wordt belemmerd.
Grootschalige protesten in Iran
In Iran vinden de afgelopen week grootschalige protesten plaats. Aanleiding daarvoor is de dood van de 22-jarige Mahsa Amini. Op 16 september werd de Koerdische vrouw door de zedenpolitie gearresteerd, omdat ze haar hoofddoek niet volgens de officiële kledingvoorschriften droeg. Drie dagen na haar arrestatie overleed ze. Op sociale media verscheen een video waarop te zien was dat ze instortte.
De zedenpolitie zei dat het om een “ongelukkig incident” ging en dat de vrouw aan een hartaanval was overleden toen ze naar het politiebureau werd vervoerd. Ooggetuigen vertelden aan Amnesty International dat de vrouw is mishandeld door agenten en hardhandig naar haar cel werd gebracht. Ze vermoeden dat ze door een hersenbloeding is overleden.
Dat leidde tot een golf van verontwaardiging onder de Iraanse bevolking. Uit protest knipten vrouwen massaal hun haar af. Ook verschenen er video’s online van vrouwen die hun hoofddoek verbrandden. Tot slot gingen burgers massaal de straat op om te protesteren tegen het optreden van de politie. Daarbij zijn volgens burgerrechtenorganisaties minimaal 41 doden gevallen.
VPN-gebruik onmogelijk door lage internetsnelheden
De zedenpolitie ontkent iedere betrokkenheid bij de dood van Amini. Om de gemoederen tot bedaren te brengen, kondigde president Ebrahim Raisi een onderzoek aan. Vooralsnog zonder succes, want de protesten houden aan. Afgelopen weekend kondigde president Raisi aan “resoluut” op te treden tegen burgers “die zich verzetten tegen de veiligheid en rust van het land”.
Eén van de middelen die Raisi gebruikt om de protesten neer te slaan, is een internetblokkade. Sociale media als Twitter, Facebook en YouTube zijn al jaren slechts beperkt toegankelijk voor Iraanse burgers. Instagram en WhatsApp waren de laatste vrije online platforms in het islamitische land. Deze kanalen zijn sinds vorige week woensdag ook geblokkeerd.
NetBlocks meldt dat de internetverbinding verschillende malen deels is hersteld. De verbindingssnelheden zijn echter zo traag dat het zelfs met een VPN onmogelijk is om deze blokkade te omzeilen.
President Biden lovend over demonstrerende burgers in Iran
Iran kent een zeer strenge censuur die door de staat wordt opgelegd. Websites en applicaties die ‘immorele’ of ‘onislamitische’ content tonen, worden onherroepelijk geblokkeerd. In totaal blokkeert de regering tienduizenden websites.
De internetcensuur in Iran vindt op verschillende manieren plaats. De overheid bezit aandelen van de meeste telecommunicatiebedrijven. Zo kan de regering druk uitoefenen op internet service providers (ISP’s). Bij demonstraties grijpt de Iraanse overheid naar andere drukmiddelen: het opleggen van snelheidsbeperkingen of het afsluiten van het internet. Zo wil de regering het voor demonstranten onmogelijk maken om onderling te communiceren, of boodschappen te verspreiden aan de rest van de wereld. Burgers die betrapt worden op het omzeilen van de internetblokkade, riskeren lange gevangenisstraffen.
De Amerikaanse president Joe Biden was vorige week vol lof over de moed van Iraanse burgers om te demonstreren. “We staan achter de dappere burgers en dappere vrouwen van Iran die op dit moment demonstreren om hun basisrechten te verwerven”, zo zei hij in zijn toespraak voor de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties.
