Duitse databeschermingscommissaris waarschuwt overheid voor WhatsApp

Duitse databeschermingscommissaris waarschuwt overheid voor WhatsApp

Laatst bijgewerkt: 18 mei 2020
Leestijd: 3 minuten, 45 seconden

Ulrich Kelber heeft geen vertrouwen in WhatsApp. Volgens de commissaris voor gegevensbescherming doet de overheid er goed aan om de berichtendienst van Facebook niet langer te gebruiken. Volgens Kelber verzamelt WhatsApp metadata van haar gebruikers en speelt deze door aan Facebook. We mogen onze privacy niet zomaar te grabbel gooien, zeker niet in deze zware tijden. Hij pleit dan ook voor een WhatsApp-verbod voor Duitse overheidsdiensten.

Dat zegt Ulrich Kelber tegen de Düsseldorfse krant Handelsblatt.

Facebook

WhatsApp de meestgebruikte en populairste berichtendienst ter wereld. Volgens de laatste, officiële cijfers heeft de chatapplicatie wereldwijd meer dan 2 miljard actieve gebruikers. Met WhatsApp kunnen gebruikers elkaar niet alleen berichten over en weer sturen, maar ook foto’s, video’s en andere bestanden. Videobellen en -vergaderen behoren eveneens tot de mogelijkheden. Alle berichten zijn bovendien beveiligd met end-to-end encryptie, wat betekent dat alleen de verzender en ontvanger elkaars boodschappen kunnen lezen.

WhatsApp maakte in 2009 zijn debuut op de iPhone. Daarna verscheen de berichtendienst ook voor andere besturingssystemen zoals Android, Windows Phone, BlackBerryOS en Symbian. Facebook ziet de explosieve groei van WhatsApp en ruikt kansen. In 2014 neemt het bedrijf van Mark Zuckerberg de berichtendienst over voor 19 miljard dollar. Niet eerder legde een techbedrijf zoveel geld op tafel om een ander bedrijf in te lijven.

Profielen opstellen

Direct na de overname hoorden we al kritische geluiden. Tegenstanders vreesden dat WhatsApp gebruikersgegevens zou doorsturen naar Facebook, of dat Facebook de berichtendienst zou volgooien met reclame. Tot op heden is WhatsApp nog altijd reclamevrij, al kan dat van de ene op de andere dag zomaar veranderen.

Ulrich Kelber, de Duitse commissaris voor gegevensbescherming, is er niet gerust op. Hij vreest dat WhatsApp op grote schaal gebruikersdata doorstuurt naar Facebook. Afgelopen weekend schreef hij een brief aan diverse federale overheidsinstanties om ze hiervoor te waarschuwen. In zijn brief schrijft Kelber onder meer dat alleen al door een berichtje te versturen, WhatsApp metadata verzamelt. Volgens de functionaris ligt het voor de hand dat deze data linea recta naar Facebook wordt doorgestuurd. “Met slechts deze bijdrage, al is het maar een klein stukje van een mozaïek, is Facebook beter in staat om gebruikersprofielen te maken”, aldus Kelber.

Als de commissaris voor gegevensbescherming over metadata spreekt, dan doelt hij op zaken als IP-adres, locatiegegevens (GPS), datum, tijdstip en informatie over het besturingssysteem van je smartphone. Met deze gegevens kunnen experts de bewegingen van mensen in kaart brengen en een gebruikersprofiel samenstellen. Door deze informatie met elkaar te verbinden, krijg je een aardig beeld van iemands hobby’s, financiële situatie, gezondheid, politieke voorkeuren en ga zo maar door. Niet voor niets wordt gezegd dat big data big business is.

Door de coronapandemie vertrouwen we meer en meer op chat- en videobelapplicaties als WhatsApp. Juist in deze tijd is het volgens Kelber belangrijk dat we onze privacy niet voor lief nemen. Als het aan hem lag kwam er vandaag nog een verbod voor Duitse overheidsinstanties om WhatsApp te gebruiken. Overheidsdiensten moeten “direct en eerlijk” met burgers en instellingen communiceren en hen op “betrouwbare” manier informeren. “Als WhatsApp hiervoor wordt gebruikt, laat dat zien dat de dienst voor gegevensbescherming verwaarloosd is”, aldus Kelber.  Tot slot vindt hij dat overheidsdiensten een rolmodel zijn en zich aan privacywetten moeten houden.

Reactie WhatsApp

Handelsblatt vroeg WhatsApp om een reactie op de uitlatingen van de databeschermingscommissaris. Een woordvoerder van het bedrijf laat weten zich niet te herkennen in de kritiek van Kelber. “WhatsApp kan geen berichten van gebruikers lezen, omdat deze standaard versleuteld zijn”, zo vertelt de woordvoerder. Alleen mensen die elkaar berichten versturen kunnen deze lezen, zelfs Facebook en WhatsApp niet.

Ook ontkent de woordvoerder dat WhatsApp metadata doorstuurt naar Facebook “om gebruikersprofielen te maken, producten van Facebook te verbeteren of reclamedoeleinden”.

WhatsApp-fraude

Volgens de laatste editie van het Nationale Social Media Onderzoek telt ons land 12,1 miljoen WhatsApp-gebruikers. Cybercriminelen weten dat maar al te goed en misbruiken het platform om identiteitsfraude mee te plegen. De criminelen benaderen hun slachtoffer en doen zich voor als een vriend of kennis. Als zij een kritische vraag over het onbekende telefoonnummer stellen, zeggen de criminelen dat ze een nieuw nummer hebben.

Dan zeggen de criminelen dat ze dringend geld nodig hebben, met de vraag of het slachtoffer dat per ommegaande wil overmaken. Wat ze niet weten is dat het geld direct wordt doorgesluisd naar de bankrekening van de criminelen. In januari waarschuwde de politie dat deze vorm van fraude in de lift zit. Sinds begin deze maand is het mogelijk om online aangifte te doen van fraude via WhatsApp.

Privacy en security redacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. 

Meer artikelen uit het ‘Nieuws’ dossier

Reacties
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen