De Belastingdienst heeft medewerkers gevraagd om spionagegevoelige apps als TikTok van hun werktelefoon te verwijderen. De fiscus is bang dat deze apps gebruikt worden om mensen te bespioneren. Ondertussen werkt het kabinet aan beleid om veiligheidsrisico’s door invasieve apps terug te brengen.
Dat meldt persbureau ANP.
Veiligheidsrisico’s voor TikTok
In politiek Den Haag groeit de weerstand tegen apps als TikTok met de dag. Zowel linkse als rechtse politieke partijen willen dat er een verbod komt op applicaties die zaken als locatiegegevens, surfgedrag en apparaatgegevens verzamelen.
Om te beginnen vormen deze apps een bedreiging voor onze privacy, omdat ze zoveel persoonlijke gegevens verzamelen. Daarnaast is het met deze data mogelijk om (prominente) mensen te bespioneren. Tot slot is er in China wetgeving die bedrijven kan verplichten om deze gegevens af te staan aan onder meer de inlichtingendiensten of het Volksbevrijdingsleger.
Vanwege deze veiligheidsrisico’s vroeg D66 afgelopen maand om TikTok te verbieden voor ambtenaren die voor de Rijksoverheid werken. “TikTok vormt een potentieel veiligheidsrisico en dat gevaar moeten we uit de weg gaan. Het is onduidelijk wat het Chinese bedrijf met persoonsgegevens van gebruikers doet. Ook is onduidelijk wat het bedrijf precies allemaal monitort en opslaat. Ik vind daarom dat ambtenaren TikTok niet op mobiele werkdevices moeten hebben. Zo voorkomen we het eventueel ongecontroleerd weglekken van informatie”, zei Hind Dekker-Abdulaziz (D66).
Kabinet ziet structurele oplossing in ‘managed apparaten’
In een brief aan de Tweede Kamer beloofde staatssecretaris van Digitalisering Alexandra van Huffelen onderzoek te doen naar de mogelijkheden om apps als TikTok te weren van mobiele apparaten van medewerkers van de Rijksoverheid. De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) zei dat geïnstalleerde applicaties “een inherent spionagerisico” vormen en adviseerde om apps uit landen met een offensief cyberprogramma -zoals China, Rusland, Iran en Noord-Korea- van mobiele telefoons van Rijksambtenaren te verwijderen.
Om hier iets tegen te doen, gaat het kabinet inzetten op ‘managed apparaten’. Dat betekent dat alleen vooraf goedgekeurde applicaties geïnstalleerd kunnen worden op werkapparatuur. Ambtenaren kunnen dan niet langer TikTok of vergelijkbare apps installeren op hun werktelefoon. Alleen apps die nodig zijn voor ‘een primaire taak van een Rijksorganisatie’ zijn dan te gebruiken op werkapparaten. Dat is volgens het kabinet de enige structurele oplossing voor het probleem. Het streven is om dit zo snel mogelijk te regelen.
Naast de staatssecretaris roept de Belastingdienst nu ook mensen die werkzaam zijn bij de fiscus op om spionagegevoelige apps van hun werktelefoon te verwijderen. De dienst zegt bang te zijn dat deze apps gebruikt worden om mensen te bespioneren. Daarom verzoekt de fiscus haar medewerkers om apps uit landen met een offensief cyberprogramma te verwijderen.
Steeds meer landen hanteren TikTok-verbod
Steeds meer organisaties en overheden pleiten voor een TikTok-verbod. Eén van de eerste instanties die zo’n verbod oplegde aan haar medewerkers, was de Europese Commissie. “Om data van de Europese Commissie te beschermen en cybersecurity te versterken, heeft de Corporate Management Board van de commissie besloten om de TikTok-app te verbieden op bedrijfsapparaten en persoonlijke apparatuur die zijn aangemeld bij de dienstverlening”, zo schreef het dagelijkse bestuur van de EU in een e-mail aan werknemers.
Ook in de Verenigde Staten, Canada, België, het Verenigd Koninkrijk en Frankrijk is inmiddels een TikTok-verbod voor overheidsmedewerkers van kracht. In Denemarken riep de regering parlementsleden en andere medewerkers op om de app op hun werktelefoon te verwijderen vanwege spionagerisico.
Nederlandse werkgevers zijn minder bezorgd als het gaat om de privacy- en spionagerisico’s van TikTok. Uit een rondgang van de NOS bleek onlangs dat twee derde van de Nederlandse organisaties zegt geen verbod te hanteren. Enkele werkgevers zeggen dat er restricties zijn over het gebruik van TikTok op de werkvloer, maar dat er geen expliciet verbod is. Andere bedrijven geven aan het videoplatform te verbieden als de overheid daartoe oproept.
