Effectief digitaal toezicht is cruciaal voor verantwoorde digitalisering, zo stellen diverse toezichthouders in ons land. Zowel de overheid als het bedrijfsleven bieden steeds meer diensten digitaal aan en de technologische ontwikkelingen daarin gaan razendsnel. Dat vraagt om heldere kaders en effectief digitaal toezicht.
Dat schrijven de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), Autoriteit Consument & Markt (ACM), Autoriteit Financiële Markten (AFM) en het Commissariaat voor de Media (CvdM) in een gezamenlijk persbericht.
Creëren van de juiste randvoorwaarden
Om het toezicht op digitale dienstverlening te verbeteren, hebben de toezichthouders in 2021 de handen ineengeslagen. Het resultaat van deze samenwerking is het Samenwerkingsplatform Digitale Toezichthouders (SDT). Het idee achter dit samenwerkingsverband is dat de samenleving profiteert van de kansen die digitalisering en digitale technologieën bieden. Tegelijkertijd beschermt het burgers tegen de risico’s ervan. Tot slot creëren we hiermee het fundament voor een goed ondernemers- en vestigingsklimaat.
“Maar dit vraagt ook politieke steun en actie voor het creëren van de juiste randvoorwaarden. Voldoende middelen, tijd, instrumenten en zeggenschap zijn namelijk essentieel om effectief toezicht te kunnen houden”, zo stellen de toezichthouders. Daarvoor is het van groot belang dat het toezicht wordt versterkt, zowel op nationaal als Europees niveau.
Een beter vestigingsklimaat door duidelijkheid en voorspelbaarheid
“We willen de burger beschermen tegen de macht en slimme beïnvloeding van de techsector, terwijl we de goede dingen behouden. Dit doen we door de bescherming van de grondrechten van burgers, naast het stimuleren van een eerlijke digitale economie, centraal te stellen”, aldus de toezichthouders in een rapport (pdf).
Om dat doel te bereiken is er in Brussel allerlei wetgeving gemaakt: denk aan de Digital Markets Act (DMA), Digital Services Act (DSA), de Data Act of Data Verordening, en de aankomende AI-Verordening. “De winst van deze wetten ligt in de naleving, en daarvoor is effectief toezicht nodig. Om tot een doeltreffende aanpak te komen is samenwerking tussen toezichthouders cruciaal”, zo zeggen de AP, ACM, AFM en CvdM.
Volgens de toezichthouders is Nederland een van de meest gedigitaliseerde landen van Europa. “Dit draagt in belangrijke mate bij aan onze welvaart. Het maakt Nederland ook interessant voor buitenlandse ondernemers om zich hier te vestigen.” Daarvoor zijn duidelijkheid, voorspelbaarheid en zekerheid over de wet- en regelgeving en de handhaving hiervan essentieel. Door middel van voorlichting en advisering kunnen de toezichthouders hierbij een belangrijke rol spelen.
Gaten, overlap en tegenstrijdige belangen voorkomen
De waakhonden spelen naar eigen zeggen een belangrijke rol om de publieke belangen bij de inzet van digitale technologieën te beschermen. “Als toezichthouders vervullen wij hierin een unieke, onafhankelijke en onpartijdige rol. Wij vangen signalen op uit de samenleving en adviseren hier scherp over. Als wij zien dat burgers of ondernemers in de knel komen, trekken wij aan de bel.”
De komende periode gaat het Samenwerkingsplatform Digitale Toezichthouders (SDT) werkgroepen inrichten die zich met specifieke thema’s gaan bezighouden, zoals DSA en Algoritmes & AI. Daarbij worden ook andere partijen betrokken dan alleen de leden van het SDT. “Het einddoel is om gaten, overlap en tegenstrijdige beslissingen te voorkomen en kennis en ervaring op deze gebieden te bundelen”, zo beloven de toezichthouders.
