EOKM laakt Apples aanpak tegen kindermisbruik

Kind zit verdrietig op een bank in een speeltuin

Het initiatief van Apple in de strijd tegen kinderporno en kindermisbruik kan op weinig begrip rekenen vanuit ons land. Het brengt ontzettend veel extra werk met zich mee voor de politie en andere opsporings- en handhavingsdiensten. Daarnaast red je er geen slachtoffers mee en blijven de daders op vrije voeten.

Dat zegt Arda Gerkens, directeur van het Expertisebureau Online Kindermisbruik (EOKM), in een interview met NU.nl.

Alom kritiek op plannen Apple in de strijd tegen kindermisbruik

Het voornemen van Apple om iPhones, iPads en Mac-computers te scannen op kinderpornografisch materiaal blijft de gemoederen bezighouden. Het Amerikaanse technologiebedrijf heeft een systeem ontwikkeld waarmee ze iDevices kan scannen op afbeeldingen van kinderporno en kindermisbruik. Voorwaarde is wel dat het apparaat van gebruikers foto’s synchroniseert met hun iCloud account.

Vanaf het eerste moment dat Apple haar plan presenteerde, kreeg ze wind van voren. Mensenrechtenorganisaties als de Electronic Frontier Foundation vrezen dat dit de eerste stap is van het bedrijf om een surveillancesysteem op te zetten. In theorie kan er tevens een backdoor worden toegevoegd aan mobiele apparaten om versleutelde berichten af te luisteren.

Ook Apple-medewerkers, die doorgaans zelden hun kritiek met de buitenwereld delen, zijn bang dat het systeem misbruikt kan worden door autoritaire regimes om dissidenten en activisten in de gaten te houden, en overheidscensuur op te leggen. Tevens zou Apples technologie gebruikt kunnen worden om te scannen op andere ander materiaal, zoals anti-overheidspamfletten, homoseksualiteit, flyers om te demonstreren of majesteitsschennis.

‘Je gaat er geen slachtoffers mee redden’

Ook vanuit Nederland klinkt er kritiek op Apples plannen. In een vraaggesprek met NU.nl zegt Arda Gerkens van het Expertisebureau Online Kindermisbruik (EOKM) dat er in de VS een meldplicht is als opsporingsinstanties kinderporno vinden. Ze is bang dat dat rechercheurs al dit werk niet aan kunnen. “Stel je voor wat tienduizenden meldingen per jaar betekent voor de werkdruk van de politie. Die moeten onderzoek doen, een huiszoeking en het in beslag nemen van gegevensdragers. En het is niet zo dat één rechercheur daarmee bezig is”, zo vertelt ze.

Daarnaast speurt Apple alleen naar bekend beeldmateriaal. “Dus je gaat er geen slachtoffers mee redden en ook geen daders mee vinden. Ondertussen komen op andere online plekken duizenden mensen samen om kinderporno uit te wisselen. De politie kan die tijd veel beter gebruiken om die netwerken op te sporen. Daar zitten de echte daders en slachtoffers”, aldus Gerkens.

‘Het internet moet schoongemaakt worden’

Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft een tool laten ontwikkelen door de TU Delft om kinderporno op servers, platformen en computersystemen op te sporen: de HashCheckService. In beginsel werkt deze hetzelfde als Apples systeem. Bekend kinderpornografisch beeldmateriaal krijgt een code of hash toegewezen. Dat gebeurt ook op de plekken waar naar kinderporno wordt gescand. Als er een match is met een foto uit de database met kinderpornomateriaal, dan geeft het systeem een seintje.

Deze methode heeft ervoor gezorgd dat er aanzienlijk minder kinderporno in ons land wordt gehost. In april schreef minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid aan de Tweede Kamer dat e HashCheckService in de eerste negen maanden van vorig jaar 18,2 miljard afbeeldingen scande bij providers. Dat leverde bijna 7,4 miljoen hits op.

Gerkens benadrukt hoe belangrijk hulpmiddelen als de HashCheckService zijn in de strijd tegen kinderporno. “Het belangrijkste is dat het internet schoon wordt.” Ze erkent dat de tool niet perfect is. Er hebben zich enkele incidenten voorgedaan dat de HashCheckService beeldmateriaal verwijderde dat niet verwijderd had mogen worden. Dat was voor hostingbedrijf TransIP om de dienst voorlopig uit te schakelen.

Apple erkent dat communicatie niet goed is verlopen

Apple is niet blij met de situatie. Het bedrijf probeerde de gemoederen te bedaren door een FAQ-pagina over de scansoftware en aanpak van kinderporno te publiceren. Daarin beloofde het bedrijf onder meer om het systeem in de toekomst niet uit te zullen breiden. Privacyexperts en burgerrechtenbewegingen zijn hier nog altijd niet gerust op.

Craig Federighi, hoofd van de software-afdeling bij Apple, erkende afgelopen weekend tegenover The Wall Street Journal dat de communicatie over het plan te wensen overliet. “We zouden willen dat dit iets duidelijker naar buiten was gekomen, want we staan erg positief achter wat we hier doen, en we merken dat het helemaal verkeerd begrepen is. Het bericht werd vorige week opgepakt als ‘Apple scant mijn telefoon op afbeeldingen’. Dat is niet wat we doen”, zo zei de Apple-topman.

Federighi benadrukte dat foto’s enkel gecontroleerd worden op het moment dat ze van een iPhone of iPad naar de iCloud worden geüpload. Andere techbedrijven voeren deze controle uit in de cloud. Hij zegt dat Apples methode een stuk privacyvriendelijker is dan de concurrentie. Verder monitort het systeem enkel op beeldmateriaal dat al bekend is. Naaktfoto’s uit iemands privécollectie worden dus overgeslagen bij de scan. Tot slot gaan er pas alarmbellen af op het moment dat het systeem minimaal dertig hits heeft.

De scansoftware van Apple wordt bij de lancering van iOS 15 uitgerold. De nieuwste versie van het besturingssysteem voor de iPhone is naar verwachting in september voor iedereen wereldwijd beschikbaar.

Techredacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. Meer over Anton.
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen