VVD informeert naar Chinese beveiligingscamera’s

Beveiligingscamera bevestigd aan een lantaarnpaal

De VVD wil opheldering van het kabinet over het gebruik van Chinese beveiligingscamera’s in Nederland. De Tweede Kamerfractie wil antwoord op de vraag hoeveel camera’s Hikvision en Dahua in ons land hebben hangen, en of dat ook bij overheidsgebouwen het geval is. De liberalen willen ook weten of de Chinese overheid live kan meekijken via de camera’s of niet.

Dat blijkt uit schriftelijke vragen van Queeny Rajkowski, Ruben Brekelmans en Ingrid Michon-Derkzen (allen VVD). Zij hebben hun vragen gericht aan minister van Justitie en Veiligheid Dilan Yeşilgöz-Zegerius en minister van Buitenlandse Zaken Wopke Hoekstra.

In tientallen gemeenten hangen beveiligingscamera’s van omstreden Chinese bedrijven

Aanleiding voor de schriftelijke vragen is onderzoek van de NOS naar het gebruik van Chinese beveiligingscamera’s in de openbare ruimte. Daaruit kwam naar voren dat ten minste 51 Nederlandse gemeenten camera’s van Hikvision of Dahua binnen de gemeentegrenzen hebben hangen. Niet alleen op openbare plekken, maar ook op gevoelige locaties zoals de voordeur van een ministerie of ambassade.

De vrees bestaat dat de fabrikanten of de Chinese overheid kunnen meekijken via de camera’s. Ze weten dan precies welke hoogwaardigheidsbekleders zich waar en wanneer begaven. “Het is interessant voor een buitenlandse inlichtingendienst om daar even mee te kijken wie er allemaal naar binnen loopt”, zo vertelde sinoloog Ardi Bouwers aan de nieuwszender.

Omdat er in theorie zeer gevoelige informatie op deze manier verzameld kan worden, zijn de camera’s van Hikvision en Dahua in verschillende landen verboden. De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) heeft de afgelopen jaren meer dan eens gewaarschuwd voor digitale spionage door China. Het land heeft volgens de AIVD een ‘offensief cyberprogramma’ en vormt ‘een bedreiging voor de Nederlandse veiligheid’.

Kijkt China mee, ja of nee?

Voor de VVD was het bericht aanleiding om schriftelijke vragen te stellen aan minister Yeşilgöz-Zegerius en Hoekstra. Rajkowski, Brekelmans en Michon-Derkzen vragen aan de bewindslieden of het klopt dat camera’s van Hikvision of Dahua bij Nederlandse overheidsgebouwen hangen, en zo ja hoeveel en wanneer deze zijn aangeschaft. De Tweede Kamerleden verwijzen naar een bericht dat de politie vorig jaar bijna 700 camera’s van Dahua hebben aangeschaft. “Was de politie zich al bewust van de veiligheidsrisico’s bij de aanschaf van deze camera’s?”, zo vragen de Kamerleden hardop af.

De parlementariërs willen van de ministers weten aan welke veiligheidseisen beveiligingscamera’s bij overheidsgebouwen moeten voldoen, en of de camera’s van Hikvision en Dahua daaraan voldoen. “Was bij het moment van aankoop ook al bekend dat China eventueel een achterdeur in een camerasysteem van Hikvision of Dahua zou kunnen bouwen? Zo ja, welke maatregelen zijn hiertegen getroffen?”, vragen de Kamerleden zich af.

“Is het technisch mogelijk voor China om mee te kijken, live of achteraf?”, zo wil de VVD weten. De ministers moeten aangeven of het mogelijk is om deze achterdeur softwarematig te sluiten. De bewindslieden worden tevens gevraagd hoe groot zij de kans achten dat China met de camera’s meekijkt. De fractie vraagt zich af waarom Nederland er niet voor gekozen heeft om camera’s van Hikvision of Dahua bij overheidsgebouwen te weren.

Gesprek over privacy- en veiligheidsstandaarden in technologie

De VVD vindt het verstandig om beveiligingscamera’s van fabrikanten uit landen die een offensief cyberprogramma tegen Nederland voeren te weren. De Kamerleden willen weten hoe het kabinet daarover denkt. Ze vragen tegelijkertijd of er Europese alternatieven op de markt zijn en het niet beter is om deze op te hangen in plaats van de camera’s van de omstreden Chinese bedrijven. “Bent u het ermee eens dat we de cyberdreiging vanuit China serieus moeten nemen en daarom kritisch moeten kijken naar de aanschaf en inzet van niet Europese hardware en software voor gevoelige zaken zoals het filmen van overheidsgebouwen?”

Verder wil de VVD weten of het kabinet kan garanderen dat de camera’s geen dreiging vormen voor de Oeigoerse diaspora in Nederland. Tot slot wil de Kamerfractie weten of de ministers bereid zijn om met China in gesprek te gaan over het belang van privacy- en veiligheidsstandaarden in technologie, en dat toegang van de Chinese overheid tot deze gevoelige data onacceptabel is.

Update: ook Hind Dekker-Abdulaziz en Lisa van Ginneken (beiden D66) hebben vragen gesteld aan het kabinet over het gebruik van Chinese bewakingscamera’s door de Nederlandse overheid en politie. De Kamerleden vragen of minister Yeşilgöz-Zegerius en minister Hanke Bruins Slot (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) kunnen uitweiden over de mogelijke veiligheidsrisico’s van de camera’s van Hikvision en Dahua. Ze willen een update over de risico’s die we momenteel lopen wat betreft de Chinese invloed binnen Nederlandse overheidssystemen.

D66 wil weten over het kabinet bereid is om onderzoek uit te voeren naar surveillanceapparatuur van Chinese techbedrijven. Hiermee hoopt de partij dat de overheid in de toekomst niet langer bewakingscamera’s van omstreden bedrijven op gevoelige plekken hangt. Verder moeten de ministers antwoord geven op de vraag wat zij vinden van het gegeven dat de Chinese overheid camera’s van Hikvision en Dahua gebruikt om Oeigoeren en andere minderheidsgroepen te onderdrukken.

Tot slot willen de sociaalliberalen van het kabinet weten welke maatregelen ze neemt om spionage door Chinese bedrijven bij Nederlandse overheidsdiensten en de politie te voorkomen.

Update (8 juni 2022): minister Yeşilgöz-Zegerius, minister Hoekstra en staatssecretaris van Koninkrijksrelaties en Digitalisering hebben de schriftelijke vragen van de VVD beantwoord. In een reactie schrijven de bewindslieden dat ze niet weten hoeveel camera’s de overheid gebruikt van de Chinese camerafabrikanten. Ze benadrukken dat voor de aanschaf en het gebruik van digitale producten en diensten regels zijn opgesteld, waaronder de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). Daarbij wordt onder meer rekening gehouden met risico’s voor de nationale veiligheid.

De politie heeft in de afgelopen 7 jaar zo’n 700 camera’s gekocht bij Hikvision en Dahua. Bij de aanbesteding is met gekeken naar informatiebeveiliging, privacy en de inzet van de camera’s voor verkeerstoezicht. Daarbij zijn geen risico’s voor de nationale veiligheid aangetroffen. Het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties belooft samen met andere overheidspartijen onderzoek te doen naar de camera’s die overheidsorganen gebruiken.

De ministers en staatssecretaris hebben de vragen van D66 eveneens beantwoord. Waarom Nederland, in tegenstelling tot andere landen, geen verbod heeft op apparatuur van Hikvision en Dahua, zeggen de bewindslieden het volgende: “Elk land of internationale organisatie maakt hierin zijn eigen afweging. Voor Nederland geldt dat het staand beleid bij inkoop en aanbesteding is dat er per casus wordt bezien of er in relatie tot producten en diensten risico’s zijn voor de nationale veiligheid, en zo ja, of en hoe deze beheersbaar kunnen worden gemaakt.”

Techredacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. Meer over Anton.
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen