De rechtbank in Haarlem velt vandaag haar oordeel of de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD NZKG) het cameratoezicht bij Tata Steel moet staken of niet. De omgevingsdienst wil met de camera’s de uitstoot van schadelijke stoffen in kaart brengen. De staalfabrikant vreest dat de privacy van werknemers in het geding is en eist dat de camera’s onmiddellijk worden weggehaald.
‘Rauwe kooks’ gevaarlijk voor mens en milieu
De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied is opgericht om erop toe te zien dat de leefbaarheid rondom het Noordzeekanaal niet in het geding komt. De dienst maakt zich al jaren zorgen om de uitstoot van schadelijke stoffen door Tata Steel. De zogeheten ‘rauwe kooks’ -fouten in het productieproces waarbij gevaarlijke stoffen vrijkomen- zijn volgens de omgevingsdienst gevaarlijk voor mens en milieu.
Tata Steel is hiervoor in verleden al meerdere keren gewaarschuwd door de omgevingsdienst. In september 2022 legde de dienst voor de derde keer een dwangsom op aan de staalproducent. Tot nu toe zonder resultaat.
Omgevingsdienst plaatst camera’s om uitstoot Tata Steel te controleren
Daarom besloot de omgevingsdienst in maart om het over een andere boeg te gooien. Ze plaatste camera’s bij Kooksgasfabriek 2 van Tata Steel om te monitoren of en wanneer er gevaarlijke stoffen werden uitgestoten door staalfabrikant. “Overtredingen met rauwe kooks zijn overdag meestal goed zichtbaar en hebben vooral impact op de luchtkwaliteit in de directe omgeving”, zo zei de omgevingsdienst over de pilot.
De dienst deed er alles aan om de privacy van werknemers en bezoekers van Tata Steel zo goed mogelijk te beschermen. Om te beginnen zijn de camera’s 450 meter van de kooksgasfabriek geplaatst, zodat personen niet herkenbaar in beeld komen. Verder is er een zogeheten privacy-block toegepast. Dat houdt in dat een deel van de camerabeelden onherkenbaar is gemaakt door er een zwartgekleurde balk overheen te projecteren.
Tata Steel bezorgd om privacy medewerkers
Tata Steel was hier niet van gediend en spande een kort geding aan om een einde te maken aan het cameratoezicht. De staalproducent was van mening dat de privacy van werknemers onvoldoende was gewaarborgd. “Medewerkers moeten hun werk goed en veilig kunnen blijven doen zonder zich zorgen te hoeven maken om het cameratoezicht”, vertelde een woordvoerster van de staalfabriek.
Vrijdag 21 april diende het kort geding. Tijdens de rechtszitting demonstreerde de omgevingsdienst wat de camera’s opnemen. Daarbij werd onder meer de privacy-block getoond. De dienst pleitte ervoor om het cameratoezicht in stand te houden “omwille van de gezondheid van omwonenden”.
Tata Steel drukte haar zorgen uit over de camera’s. De staalmaker betoogde dat deze teveel waren gericht op de fabriek. Bovendien waren de camera’s zeer geavanceerd. “Je schrikt als je de mogelijkheden ziet en hoort. Mensen zijn herkenbaar en identificeerbaar”, aldus het bedrijf. Tot slot pleitte de staalproducent dat privacy van medewerkers juist in deze tijd, “waarin we in toenemende mate polarisering rond de fabriek ervaren”, belangrijk is.
Privacy werknemers versus bescherming van omgeving
De rechtbank van Haarlem doet vandaag uitspraak in deze zaak. Vormen de camera’s een inbreuk op de privacy van werknemers van Tata Steel? Of mag de omgevingsdienst ze blijven inzetten om de uitstoot van gevaarlijke stoffen in kaart te brengen? Kortom, wat weegt zwaarder: de privacy van werknemers of bescherming van de omgeving? Zodra het vonnis er ligt zullen we dit artikel updaten.
Update: de camera’s op de gas- en kooksfabriek mogen blijven staan. De rechtbank van Haarlem heeft bepaald dat de omgevingsdienst ze niet hoeft weg te halen. Tata Steel vond dat de camera’s onrechtmatig waren geplaatst en inbreuk maakten op de privacy van haar werknemers. De staalproducent eiste daarom dat ze onmiddellijk werden weggehaald.
De voorzieningenrechter ging niet mee in het betoog van Tata Steel. Om te beginnen zijn de camera’s niet op het terrein van de staalfabrikant geplaatst, maar op 450 meter van het productieproces. Daarnaast is de kans dat de camera’s leiden tot een inbreuk op de privacy van werknemers “te gering” om een verbod te rechtvaardigen.
“Het betoog van Tata Steel ademt de suggestie dat er allerlei vreselijks met de binnengehaalde persoonsgegevens zou kunnen gebeuren, dat de medewerkers van de Omgevingsdienst maar wat aanrommelen en dat de gegevens binnen de kortste keren op straat kunnen komen te liggen. Aanwijzingen dat er reden is voor die vrees zijn echter niet gesteld. Gelet op de geringe kans dat van het binnenhalen van persoonsgegevens in de praktijk sprake is, heeft de Omgevingsdienst deze onderdelen van het betoog niet ten onrechte als overdrijving getypeerd”, aldus de rechter.
De rechtbank wijst de vorderingen van Tata Steel af. Het bedrijf moet de proceskosten van 1.755 euro vergoeden.
“We zijn blij dat de rechter in ons zorgvuldig afgewogen oordeel meegaat. Maar, we zijn bovenal blij met het feit dat we weer een stap zetten in het beschermen van omwonenden en hun gezondheid. Uitstoot door rauwe kooks is schadelijk voor mens en milieu. Met innovaties als ons cameratoezicht is dit 24/7 in de gaten te houden”, zegt Mario Bakker, directeur Toezicht & Handhaving bij de omgevingsdienst, in een eerste reactie.
Tata Steel zegt teleurgesteld te zijn over de uitspraak. Het bedrijf laat weten de inhoud van het vonnis “goed te lezen om te kunnen interpreteren en conclusies te trekken”.
