Politie onderschept 20 miljoen chatberichten criminelen

Politie onderschept 20 miljoen chatberichten criminelen

Laatst bijgewerkt: 2 juli 2020
Leestijd: 3 minuten, 14 seconden

De afgelopen twee tot drie maanden heeft de politie meegeluisterd met criminelen die in Nederland actief zijn. Er werden meer dan 20 miljoen berichten gelezen. De politie kon hierdoor een groot deel van de criminele onderwereld blootleggen. Al met al werden er meer dan 100 man gearresteerd, die verdacht worden van zware delicten.

Dat schrijft de politie op haar website.

26Lemont

De politieagenten, rechercheurs en analisten van de Nationale Politie hebben er een drukke periode op zitten. Zij maakten onderdeel uit van een overkoepelend rechercheonderzoek met de naam 26Lemont. Deze club is ontstaan in 2017 door nauwe samenwerking met Frankrijk in het Joint Investigation Team (JIT), het team dat al enkele jaren onderzoek verricht naar de vliegramp van MH17. De Franse politie kwam in die periode steeds vaker telefoons tegen van Encrochat. 

Encrochat biedt al jaren cryptocommunicatiediensten aan. Internetcriminelen en hackers maken maar al te graag gebruik van deze hard- en software, omdat ze dan veilig en anoniem met elkaar kunnen communiceren. Volgens de politie was Encrochat een van de grootste aanbieders van cryptocommunicatiediensten en was crimineel Nederland een ‘grootverbruiker’. Het bedrijf heeft ongeveer 50.000 gebruikers, waarvan er 12.000 uit ons land komen.

De politie schrijft dat tientallen politie- en justitiediensten in binnen- en buitenland hebben deelgenomen aan de geheime opsporingsactiviteiten. Daarbij kregen ze hulp van Europol en Eurojust.

‘Live meeluisteren’

26Lemont slaagde erin om beveiligde telefoons van Encrochat te hacken. De politie gebruikte hiervoor een apparaat dat in staat was om de berichten te onderscheppen voordat ze versleuteld werden. Hierdoor luisterden agenten live mee met criminelen. “Het is alsof we bij de criminelen aan de vergadertafel zaten”, zo vertelt de politiechef van de Landelijke Eenheid Jannine van den Berg.

Op 1 april 2020 gaf de rechter-commissaris toestemming aan de leden van 26Lemont om de gesprekken tussen duizenden criminelen te monitoren. Dit deden de leden van de groep tot 13 juni. Die dag verstuurde Encrochat een pushbericht naar haar gebruikers met het advies om de telefoon weg te gooien. De organisatie vermoedde dat een overheidsdienst was binnengedrongen.

Gamechanger

In deze periode van twee-en-een-halve maand onderschepte 26Lemont meer dan 20 miljoen berichten. “Sommige berichten waren zo ontluisterend dat ze ons voorstellingsvermogen ver te boven gingen”, zo zegt Van den Berg. Door stiekem over de schouders van criminelen mee te kijken, bleven de agenten de criminelen steeds een stapje voor.

Andy Kraag, hoofd van de Dienst Landelijke Recherche, zegt dat het onderzoeksteam handig gebruik heeft gemaakt van het feit dat criminelen er blind op vertrouwen dat ze via cryptocommunicatie vrijuit kunnen praten. “Door state-of-the-art cybertechnologie toe te passen, kregen we een schat aan criminele berichten waarmee we een groot deel van de onderwereld konden blootleggen; de kopstukken, de sleutelfiguren en hun handel en werkwijzen”, aldus Kraag. Hij zegt dat de politie nu een nog beter beeld heeft hoe criminelen te werk gaan. Hij spreekt van een “gamechanger voor de opsporing”.

Balans

Het afluisteren van criminelen heeft ons land een stuk veiliger gemaakt. De politie zegt in de afgelopen twee-en-een-halve maand meer dan 100 verdachten voor zeer zware delicten te hebben aangehouden. Verder werd er beslag gelegd op bijna 20 miljoen euro aan cash, 8.000 kilo cocaïne en 1.200 kilo crystal meth in beslag genomen, 19 synthetische drugslabs ontmanteld en zijn tientallen vuurwapens van de straat gehaald.

De politie verwacht dat door het afluisteren van de chatberichten via Encrochat het verzamelde bewijs in nog zeker 300 strafzaken een rol zal spelen de komende jaren. Het ligt dan ook voor de hand dat er de komende tijd meer verdachten aangehouden zullen worden.

Eerdere afluisterpraktijken

Het is niet de eerste keer dat de Nederlandse politie op grote schaal criminelen afluistert. In 2017 onderschepte de politie meer dan 3,5 miljoen berichten nadat ze een server van Ennetcom in beslag had genomen. Dat leverde bewijs op in meer dan 100 liquidatiezaken, drugshandel en witwaspraktijken. En in 2018 las de politie mee met 265.000 berichten die via het chatprogramma Ironchat waren verstuurd. Hierdoor kreeg de politie meer dan 100 verdachten in het vizier.

Privacy en security redacteur
Techliefhebber pur sang: Anton is gek op alles wat met technologie en internet te maken heeft. Cybersecurity, privacy en internetcensuur hebben dan ook zijn volle aandacht. 

Meer artikelen uit het ‘Nieuws’ dossier

Reacties
Plaats een reactie
Een reactie plaatsen